Bennink: geef weg dat geld!

Auteur: Esther van Rijswijk | 12-07-2007

Bennink: geef weg dat geld!
‘Bizar’, ‘onethisch’ en ‘pervers’. En zelfs de VVD maakt zich er druk over: de bonus die Jan Bennink opstrijkt door Numico aan Danone te verkopen. Geef een deel van dat geld weg!

Bestuursvoorzitter Jan Bennink zou volgens berekeningen van de VEB zo’n 87 miljoen euro toucheren door de deal met Danone. En dan zijn de rapen gaar, want maatschappelijk is zo’n bedrag niet uit te leggen. Wie - behalve misschien Johan Cruijff na een verjongingskuur - is in godsnaam zoveel geld waard? In een ongewone coalitie die zich uitstrekt van de vakbonden (FNV en CNV) en de SP tot de Christen Unie en de VVD, wordt nu heel hard ‘halt’ geroepen. De bonden hebben bedacht dat, als er zoveel geld beschikbaar is, werknemers ook wel een extraatje verdienen.

En de VVD sluit zich daarbij aan. VVD-Kamerlid Frank Weekers meent dat bedrijven op deze manier het kapitalisme ondermijnen. Daar zit wat in. Want hetzelfde mechanisme waarop het kapitalisme draait – rivaliteit, oftewel de neiging van mensen om alsmaar meer, beter en sneller te willen dan de buurman of de concurrent – gaat schuil achter het inhalige gedrag van topmanagers. Sinds de code Tabaksblat meer transparantie afdwingt over beloningsstructuren, vergelijken topbestuurders hun inkomen met elkaar om vervolgens met het jaarverslag van de concurrent in de hand bij de Raad van Commissarissen om een verhoging te vragen. Het gevolg van die transparantie is dan ook dat de beloningen aan de top in een nog hogere versnelling kwamen. Nieuwer zijn de lijstjes met de vertrekbonussen. Bennink zal vast al glimmend tegen zijn vrouw gezegd hebben dat hij al snel vier keer meer aan ‘zijn’ deal overhoudt dan Rijkman Groenink. En dat terwijl Groenink ongetwijfeld ook al trots was op zijn – afhankelijk van de uiteindelijk deal en bijbehorende koers van het aandeel ABN Amro – 15 tot 20 miljoen euro verkoopbonus. Rivaliteit is goed, als het spelletje klopt. Als wie zichtbaar en meetbaar goed presteert, ook goed beloond wordt. Zoals bij voetballen. Of zoals het geval is als een ondernemer risico neemt en eigenhandig een bedrijf uit de grond stampt (TomTom). Maar als de relatie tussen prestatie en beloning zoek raakt, dan begint het publiek te morren en leidt rivaliteit tot perverse excessen. Alleen rivaliteit kan verklaren waarom het voor een topman leuker is om 50 miljoen te krijgen dan 40. En rivaliteit verklaart waarom de toenmalige Zaïrese koning Mobutu nog steeds meer wilde toen hij al 5 miljard dollar rijk was. Die associaties doen de vrije markt en het kapitalisme geen goed. Ook al pakt een deal die een topman stinkend rijk maakt voor aandeelhouders nog zo goed uit, en al worden de zakken van bestuurders niet met publiek noch geroofd geld gevuld: de bedragen zijn niet uit te leggen en roepen een weerstand op tegen het – kapitalistische – systeem. Bestuurders zouden zich veel bewuster moeten zijn van de verantwoordelijkheid die ze wat dat betreft dragen. De pijn verzachten door ook medewerkers te laten meedelen, is dan ook geen slecht idee. Nog mooier zou het zijn als bestuurders, wanneer ze weten dat ze een grens over gaan, zelf in zouden grijpen. Want nobelesse oblige, ook voor nieuw geld.

Wat vond u van het artikel? Stem / Waardeer:



Score 0 | 0 Waarderingen

White collars working blue

Van knelpunt in uw operationeel proces naar meetbaar en blijvend resultaat? Kijk hoe First Consulting dit samen met uw medewerkers aanpakt. >> Bekijk filmpje

Meer opinie