Ahold schudt wetboek van strafrecht wakker
Auteur: Jeroen Smit | 03-04-2006
Op de Amsterdamse rechtbank, zal Officier van Justitie Hendrik-Jan Biemond morgenochtend de strafeis tegen de voormalige Ahold-top bekend maken. Wat zal het worden? Door de stormachtige ontwikkeling die het vrijwel nooit gebruikte artikel 336 uit het Wetboek van Strafrecht de afgelopen drie jaar heeft doorgemaakt, wordt in ieder geval duidelijk dat in de Nederlandse samenleving de behoefte groeit om bij dit soort zaken zware gevangennisstraffen op te kunnen leggen.
Nadat er stevig over was gediscussieerd in de Tweede Kamer, werd artikel 336 in 1886 bij amendement opgenomen (een jaar voor de oprichting van Albert Heijn). Het artikel luidt als volgt: 'De koopman, de bestuurder, beherende vennoot of commissaris van een rechtspersoon of vennootschap, die opzettelijk een onware staat of onware balans, winst- en verliesrekening, staat van baten en lasten of toelichting op een van de stukken openbaar maakt of zodanige openbaarmaking opzettelijk toestaat, wordt gestraft met een gevangennisstraf van ten hoogste één jaar of geldboete van de vijfde categorie.'
De hierop volgende 120 jaar gebeurde er eigenlijk nauwelijks iets met dit wetsartikel. Het werd zelden ten laste gelegd, er is dan ook nauwelijks jurisprudentie. Maar tijdens de Algemene Beschouwingen van oktober 2002 is het opeens weer onderwerp van discussie in de Tweede Kamer. Professor Accountancy Marcel Pheijffer (Nyenrode) en professor Externe Verslaggeving Henk Langendijk besteden hier in 2003 in een artikel voor het vakblad Accounting aandacht aan. LPF-kamerlid Van As vraagt minister Hoogervorst van Financiën 'het gerommel met cijfers' zwaarder te bestraffen. Een dag later laat Hoogervorst weten dat de strafmaat wordt verdubbeld naar twee jaar. Letterlijk stelt het kabinet: 'Wanneer ondernemingen in de financiële verslaggeving geen getrouw beeld van de werkelijkheid geven en bestuurders daarmee grote financiële voordelen behalen, ontstaat gemakkelijk wantrouwen tegen de financiële verslaglegging in zijn algemeenheid. Uit het oogpunt van signaalwerking is daarbij genoemde verhoging van de maximale gevangennisstraf, gesteld op misdrijf van artikel 336 WvStrafrecht van belang.' De opmars van artikel 336 is niet meer te stuiten. Ruim drie jaar later, januari 2006, blijkt uit de Staatscourant dat de strafmaat uiteindelijk niet is verdubbeld maar verzesvoudigd! Op het overtreden van art. 336 staat nu dezelfde maximale straf als op valsheid in geschrifte: 6 jaar gevangennisstraf. Mensen die op dit moment bezig zijn over 2005 een onware jaarrekening in elkaar te draaien, moeten zich nog maar eens goed achter de oren krabben. Natuurlijk: de nieuwe strafmaat geldt voor nieuwe gevallen. Maar de snelle opmars van artikel 336 zal binnen het Openbaar Ministerie niet onopgemerkt zijn gebleven.
Lees ook
> cv Hendrik Jan Biemond
> Interview met Hendrik Jan Biemond
> Legal Risk Management
Opinie artikelen van Jeroen Smit
Transparantie in topbeloningen gaat werken
Als de beloningen maar helemaal op straat zouden liggen, dan zouden onze topmannen zich gaan generen voor de hoogte ervan. Transparantie zou een matigende werking hebben. De afgelopen jaren bleek het tegenovergestelde. Misschien moeten we nog even geduld hebben. Lees verder
Ahold zonder Moberg
Per 1 juli verlaat Anders Moberg Ahold. Vier jaar is de Zweed de baas geweest van een kapotte droom die niet kan worden gerepareerd. Hopelijk besluit de Raad van Commissarissen te doen wat verstandig en onvermijdelijk is: opsplitsen. Lees verder
Nederig Philips bang voor hedgefunds?
Het is een ongewoon verzoek, en er zullen er nog veel meer komen. Notabene bij het bekendmaken van goede kwartaalcijfers vraagt Philips-cfo Pierre-Jean Sivignon de beleggers bijna nederig om geduld. Helemaal zonder risico is deze oproep trouwens niet. Lees verder
Roepen om 'graai-belasting' helpt PvdA niet
Het rommelt in de PvdA. De dramatische verkiezingsnederlaag in combinatie met de sterke groei van de SP hebben hun uitwerking niet gemist. Nu meldt oud-gediende Jan Pronk dat de PvdA geen duidelijk koers meer heeft, dat er voor veel mensen geen reden meer is om op de PvdA te stemmen. Zou de voorgestelde 'graai-belasting' dat wel zijn? Lees verder
De slag om de ZZP-er
Natuurlijk willen de bonden niet dat het ontslagrecht ter sprake komt op de participatietop. En natuurlijk lieten de werkgevers gisteren meteen weten dat dit wat hen betreft nou juist een prioriteit is. Tot zover niets nieuws. Maar opeens wat daar ook een lofzang van CNV, FNV en MHP op het snelgroeiende aantal 'zelfstandigen zonder personeel'. Lees verder
Weg met de sociale 'prikklok' controle
Maandag, dinsdag, woensdag, donderdag, vrijdag....om 09.00 uur kijken de vier miljoen kantoorwerkers die ons land rijk is om zich heen: zijn ze er allemaal?! Een collega die een half uur later binnen komt, wordt retorisch gevraagd of hij/zij de ochtend misschien vrij heeft genomen. Lees verder
Leert 'storytelling Shell' van Al Gore-kletsmajoor?
Shell wil natuurlijk onze harten veroveren als verantwoordelijke energieleverancier. Vandaag start het concern met een internationale campagne waarin de nieuwste trend in reclameland wordt ingezet; 'story-telling.' Hopelijk leren ze van een belangrijke fout van die andere succesvolle storyteller Al Gore; die met zijn 'documentaire-college' over de opwarming van de aarde deze week zelfs een Oscar won. Lees verder
Met de vlam in de pijp
DAF groeit hard. De vrachtwagenproducent is van plan de komende jaren een paar duizend mensen aan te nemen. Veertien jaar geleden ging het bedrijf hopeloos failliet. Het was voor velen het sein dat Nederland Industrieland verleden tijd was geworden. Ten onrechte. Lees verder
Abortus is goed tegen criminaliteit
Het klinkt allemaal overzichtelijk en klein, maar de geest is uit de fles. Het 'recht op leven' komt mogelijk in de onze Grondwet. Er komt bedenktijd voor vrouwen die een overtijdsbehandeling willen en een onderzoek naar de psychosociale gevolgen van abortus. Met dank aan het nieuwe kabinet. Jammer want gevaarlijk, zo blijkt uit onderzoek van Steven Levitt. Abortus is namelijk goed tegen criminaliteit. Lees verder
Straf ook adviseurs-aasgieren Hiddink
Arme Guus Hiddink. Op een wolk zweefde hij van Zuid-Korea naar Nederland. En viel pardoes in handen van de adviseurs van Box Consultants en het gerenommeerde PricewaterhouseCoopers. Hun advies: Nederland is te duur, laat al dat geld uit Zuid-Korea maar komen als je een huis in België hebt en neem daar vooral een abonnement op Voetbal International en het Eindhovens Dagblad. Dan lijkt het net alsof je daar woont. Lees verder
Meer opinie
Nieuwe businessmodellen
Online ontwikkelingen maken dat sommige businessmodellen op de schop moeten. Tegelijkertijd doen zich tal van nieuwe kansen voor. Wie stil blijft zitten, delft het onderspit. Lees verder
High value organization
Wie – juist nu – transformeert tot een high value organization met focus op de lange termijn, merkt dat financiële groei en continuïteit het gevolg is.
Lees verder
De balancerende innovatiescout
Tekst: Rick Aalbers en Wilfred Dolfsma
De commissaris dient verschillende rollen te vervullen als het gaat om vernieuwing. Hoe kan het bedrijf dit organiseren?
Lees verder
Toezicht in 2020
Tekst: Marike van Zanten
Het overlijden van Morris Tabaksblat, naamgever van de eerste governance code, markeert het eind van een tijdperk. Hoe zal het commissariaat zichzelf de komende tien jaar innoveren? Een dag uit het leven van de commissaris in 2020.
Lees verder
De innoverende commissaris
Tekst: Rob Hartgers
Toezichthouders vinden vernieuwing belangrijk, maar weten nog niet goed hoe ze het aan moeten pakken, blijkt uit onderzoek van Deloitte.
Lees verder
Van talent naar rolmodel
Sybilla Dekker: Het herkennen en beoordelen van talent vindt overal plaats. Op de sportvelden vormt scouting al jaren de basis van elk succesvol team. En dat heeft zich verbreed tot elk denkbaar beroep en medium. Zo is er geen televisieavond meer te vinden zonder talentenjacht, met zoektochten naar zangers, dansers, modellen, kappers of koks. Lees verder
Bonusbeleid dat wel werkt
Tekst: Susanne Stolte
Afgelopen maand november wijdden de media aandacht aan de Nederlandse denktank, die zich buigt over de bank van de toekomst (SLF). De lessen van de kredietcrisis lijken bekend te zijn.
Lees verder
Bring your own
Tekst: Rob van der Hoeven
Privéapparatuur meenemen naar het werk is de trend. Dat maakt de invoering van desktopvirtualisatie noodzakelijk. Hoe kun je dat als cio in goede banen leiden; technisch, juridisch en financieel?
Lees verder
Meer dan alleen de klant centraal
Tekst: Bart van Ingen
In tijden van crisis wordt de broekriem aangehaald en de klant centraal gesteld, maar daarmee ben je er niet. Het gaat erom de gehele productieketen te verbeteren met de klant als uitgangspunt.
Lees verder
