Bankiers moeten zich diep schamen
Auteur: Hans Crooijmans | 18-09-2007
Ben Bernanke gaat de financiële wereld vandaag helpen met een renteverlaging. In Engeland garandeert de centrale bank dat 's lands grootste hypotheekbank Northern Rock zijn gepanikeerde klanten kan blijven uitbetalen.
Ook in Spanje, Frankrijk en Duitsland nemen centrale bankiers voorzorgsmaatregelen om te voorkomen dat banken in geldnood raken of zelfs op de fles gaan. Overal in de wereld pompten centrale banken de voorbije weken in totaal vele honderden miljarden euro's in de geldmarkt zodat 'het systeem' niet in een ernstige crisis zou raken. Her en der voltrokken zich al reddingsoperaties.
Er is veel mis in de internationale bankwereld. En het pijnlijke is dat het alles met de kern van het bankiersvak - risicobeheersing - heeft te maken. Veel banken hebben de voorbije tijd in kredietverlening gestort zonder zich te (willen) storen aan de risico's die ze daarbij namen. Ze kenden hun eigen kredietrisico's niet eens, laat staan die van de banken waaree ze zaken deden.
Mijn vroegere collega-scopist Mathijs Bouman spreekt hier zijn verontwaardiging uit over het feit dat bankiers zo gemakkelijk wegkomen met de zware blunders die ze maken. Hij heeft gelijk. Veel zogenaamde financiële experts durven nog gewoon de straat op te gaan. Maar in feite zijn ze, in weerwil van de topbeloningen die ze doorgaans opstrijken, geen knip voor de neus waard.
Hoe komt dit dan? Op de eerste plaats kun je je in de financiele wereld zoveel onkunde veroorloven omdat je vrijwel altijd wel door een door de politiek tot daden aangezette centrale bankier uit de penarie wordt gehaald.
Juist de wetenschap dat overheid en toezichthouders ten allen tijde zullen willen voorkomen dat banken omvallen en 'het grote publiek' wordt gedupeerd, zet bankiers tot hun onverantwoordelijke gedrag aan. En omdat ze niet gestraft worden, nemen ze bij een volgende gelegenheid nog grotere risico's.
Moral hazard, heet dit in jargon. Het fenomen lijkt onuitroeibaar. Te meer omdat bankiers beseffen dat, zo lang het het kaartenhuis van risico's niet in elkaar stort, er hoge winstmarges - en voor henzelf dus topbeloningen - worden binnengehaald. Niemand geeft natuurlijk thuis als het misgaat.
Wat ook meespeelt is het in de financiële wereld o zo gangbare lemmingengedrag. In het achterhoofd wist menig bankier heus wel dat de handel in riskante hypotheekkredieten gevaarlijk was. Maar wie er niet aan meedeed, miste mooie rendementen. Ga dat maar eens uitleggen aan je aandeelhouders of bazen. Het helpt daarbij natuurijk dat missers je veel minder zwaar aangerekend worden wanneer collega's van andere banken massaal dezelfde grove fouten maken.
Heel verklaarbaar dus, dat het in de bankwereld na de roebel-, peso- en Aziëcrises van eind jaren '90, opnieuw stevig misgaat. Je zou alleen verwachten dat mensen in de bankwereld zich wat bescheidener gingen gedragen. Of misschien nog beter: dat ze zich eens diep schaamden.
Opinie artikelen van Hans Crooijmans
Hegemonie Amerikaanse economie loopt onvermijdelijk ten einde
De hegemonie van de Verenigde Staten loopt onvermijdelijk ten einde. Optimisten prijzen de werklust, de hoge R&D-uitgaven en goede universiteiten van de Amerikanen. Maar de wereldmacht is verworden tot een reus met lemen voeten. Lees verder
Europese Unie is geen eenheid
De Russen verruilen wodka voor wijn. Bonanza voor de succesvolle wijnimporteur Dimitri Chitrov. Over de Europese Unie is hij sceptisch. "Ik begrijp het hele concept niet; bijzonder groot, enorm veel bureaucratie, ontelbare wetten en regels." Lees verder
Kranten krijgen het nog zwaarder
We moeten weg van print en overschakelen op internet, horen we uitgevers al jaren verkondigen. In professionele marktsegmenten blijkt dat over het algemeen een heel zinnige strategie, zoals concerns als Reed Elsevier en Wolters Kluwer bewijzen. Wetenschappers, juristen, accountants, belastingadviseurs, maar ook makelaars en autodealers; ze hebben hun vaktijdschriften massaal ingeruild voor online-abonnementen. Lees verder
Kenniseconomie of lagelonenland?
Wat moet Nederland zijn: een kenniseconomie of een lagelonenland? Ieder weldenkend mens, zal kiezen voor de eerste optie. Sinds jaar en dag is het vestigen en versterken van een op ‘hoogwaardige' productie en dienstverlening gestoelde economie een prioriteit van politiek, bedrijfsleven en vakbeweging. Lees verder
Dure olie heeft ook prettige kant
Meer dan 135 dollar werd deze week voor een vat olie betaald. Een prijsexplosie, heet zoiets. Want nog geen drie maanden geleden is pas de grens van 100 dollar overschreden. En precies een jaar geleden werd voor het eerst meer dan 70 dollar per barrel betaald. Kortom, olie doet de bijnaam van ‘zwart goud' weer alle eer aan. Lees verder
Nieuw Duits avontuur ING
Het is nog geen enkele buitenlandse bank gelukt, maar ING is bezig om een sterke marktpositie op te bouwen in Duitsland. De bankverzekeraar bezit er al de internetbank Diba en doet nu een verwoede poging om de hypotheekverstrekker Interhyp aan de haak te slaan. Lees verder
Nederland koploper onder euro-kneuzen
Ze ogen fraai, de economische groeicijfers waarmee Nederland ook over het eerste kwartaal kan pronken. Ruim beter bijvoorbeeld dan het Europese gemiddelde. En bemoedigend is ook dat het de belangrijkste handelspartner, Duitsland goed gaat. Lees verder
Particuliere belegger niet langer schlemiel
Het aantal Nederlanders dat het aandurft om zelf te beleggen nam sinds vorig jaar met zo'n 5 procent af. En de volhouders zijn alleen maar pessimistischer geworden over hun eigen financiële situatie, de vooruitzichten van de economie en het beursklimaat. Lees verder
Voedselcrisis? Geef kapitaal maar de schuld!
De sociaal-democraten in het Europees Parlement denken te weten wie er hoofdschuldig is aan de voedselcrisis die volgens de internationale organisaties inmiddels zo'n veertig landen treft. Dat zijn volgens hen banken en andere ‘casinokapitalisten' die fondsen op de markt hebben gebracht voor beleggingen in onder meer soja, rijst en graan. Lees verder
Bod Microsoft op Yahoo slaagt (nog) niet
Precies 33 dollar per aandeel oftewel de lieve som van 45 miljard dollar bood Microsoft voor Yahoo. Maar Jerry Yang, mede-oprichter en huidig CEO van het zoekmachinebedrijf, achtte dat ruim 10 procent te laag. Een boude bewering. Want nadat Microsoft het bod introk, straften beleggers de koers van Yahoo genadeloos af. Lees verder
Meer opinie
Manager laat werknemers onderpresteren
Een huishouden runnen kunnen we allemaal, van financiën tot HR. Waarom geven managers hun werknemers dan maar zo’n beperkte taak?
Arbeidsmobiliteit anders in publieke en private sector
Er bestaat nog steeds een waterscheiding tussen overheid en bedrijfsleven als het gaat om arbeidsmobiliteit. Terwijl er juist grote behoefte is aan mensen die vertrouwd zijn met beide werelden.
Ronald Meijers: best practice is boerenbedrog
Leidinggevenden en consultants putten bewust uit zinloze middelen om mensen in het gareel te houden.
Opkomende economiën zijn kans voor overnamemarkt
De fusie- en overnamemarkt mag dan sinds het uitbreken van de financiële crisis onder druk staan, kansen zijn er zeker ook. En die komen steeds vaker uit de opkomende markten. Lees verder
Cloud computing: opmars of ondergang van bedrijven
Cloud computing kan de ondergang worden voor bedrijven, omdat het IT-vakgebied er nog niet klaar voor is.
Stewardess
De Nederlandse Corporate Governance Code verwacht van aandeelhouders in Nederlandse beursvennootschappen dat ze zich gedragen als een steward. In Engeland is daarvoor in 2010 zelfs speciaal een Stewardship Code gepubliceerd.
Overheden zitten klem tussen wil en wet
Overheden moeten klantgerichter werken, maar ze moeten tegelijkertijd recht doen aan procedures en wetten. Een spagaat, maar geen onmogelijke. Lees verder
Verduurzaming van commercieel vastgoed
Verduurzaming van vastgoed is dé manier om verhuur- en verkoopbaarheid van panden te verhogen. Het resultaat van investeringen wordt na een paar jaar zichtbaar, maar er is ook direct rendement. Lees verder
Gebruik ook die rechterhersenhelft eens cfo!
Cfo’s moeten zich bij herstructureringen ontpoppen tot partner in change van de ceo. Maar dan moeten ze wel werken aan hun blinde vlek: het ‘menselijke vlak.’ Lees verder
