Cultuur: spelbreker of spelmaker?

Auteur: Bim Bensdorp | 27-04-2009

Cultuur: spelbreker of spelmaker?

Bij grensoverschrijdende fusies en overnames wordt te veel gekeken naar nationale cultuurverschillen.

De mogelijkheden voor puur Nederlandse fusies en overnames raken langzaam aan uitgeput. Nieuwe combinaties zullen vooral gevormd worden met ondernemingen uit andere landen. Maar als wij een voorkeur mogen uitspreken, met wie werken we dan het liefst samen?

Succesverhalen
Lang hebben we gedacht dat Brits-Nederlandse combinaties het meest succesvol zouden zijn. De succesverhalen Shell en Unilever zijn groot geworden uit een combinatie van Britse en Nederlandse bedrijven. Maar na ondermeer Reed-Elsevier en Corus zijn wij daar niet meer zo zeker van.

Synergie
De Duitsers dan. Uit een wat verder verleden kunnen we ons Fokker-VWF en Hoogovens-Hoesch (Estel) herinneren: jammerlijk mislukt. Met Fortis en ABN-AMRO was het een beetje ‘voor het zingen de kerk uit’, maar zolang als het duurde klikte het met de Belgen ook niet best. Tussen KLM en Air France lijkt het daarentegen - tot onze niet geringe verbazing - goed te boteren. De twee bedrijven weten duidelijk synergie te creëren.



Cultuurverschillen
Het is gangbaar om bij grensoverschrijdende fusies en overnames vooral te letten op nationale cultuurverschillen. Maar eigenlijk kijken we dan verkeerd, of te kortzichtig. De specifieke organisatieculturen van beide bedrijven zelf spelen namelijk de belangrijkste rol. Natuurlijk doet de nationaliteit ter zake. Vooral op het gebied van de communicatie. Maar anders dan bij nationale cultuuraspecten, waarbij het vooral gaat om normen en overtuigingen, gaat het bij de organisatieculturen van beide partijen om hun management- en bedrijfspraktijken.

Bedrijfscultuur
De vraag of twee bedrijven goed bij elkaar passen moet vooral worden onderzocht door naar de bedrijven zelf te kijken. Bedrijfsculturen kunnen namelijk sterk van de nationale cultuur afwijken. Niet ieder Nederlands bedrijf poldert, Duitse bedrijven hoeven niet sterk hiërarchisch te zijn en bij Britse bedrijven speelt machtspolitiek niet altijd een belangrijke rol.

Nationale cultuur
Met goede wil kunnen partijen nationale cultuurverschillen makkelijk overbruggen. De essentie is of de organisatieculturen van beide partijen open staan voor verandering en kennisdeling, en of de operationele processen goed aansluiten. Cultuur is dan voor een grensoverschrijdende fusie of overname geen potentiële spelbreker, maar juist een spelmaker voor extra groei en innovatie.

Lees ook:
> Dossier fusies en overnames
> Fusies: cultuurverschil is goed
> Bedrijfscultuur belangrijker dan bonus voor medewerker
Bestuurders verwachten toename fusies en overnames
> Fons Trompenaars en Peter Prud'homme: Managing change across corporate cultures


Opinie artikelen van Bim Bensdorp

Innovatie is een flop

Innovatie is een flop

Wat door bedrijven als innovatie wordt bestempeld bestaat in de meeste gevallen allang. Lees verder

Wat telt is vaak niet meetbaar

Wat telt is vaak niet meetbaar

Analisten zouden meer aandacht moeten besteden aan de klankkleur van bedrijven en de akoestiek van hun omgeving. Lees verder

Hollandse humor

Hollandse humor

De wijze waarop wij grappen maken valt in het buitenland niet altijd in de smaak. Lees verder

Superfusie

Superfusie

Het kan wel degelijk: integreren en dan pas fuseren. Twee supermarktbedrijven geven het goede voorbeeld. Lees verder

Cyclisch geheugen

Cyclisch geheugen

De oude economie zal een recessie goed kunnen doorstaan. Deze sector heeft veel ervaring met tegenslagen en kan daardoor beter omgaan met slechte tijden. Lees verder

Managers kunnen van golfers leren

Managers kunnen van golfers leren

Ervaren spelers weten dat de kortste weg op de golfbaan niet altijd de beste is. De golfbaan is daardoor een prachtige praktijkvoorbeeld voor strategisch denken. Lees verder

Synergie als toverformule

Synergie als toverformule

Aandeelhouders moeten zich niet door de hocus-pocus van fusievaderen laten bezweren. Lees verder

Puinruimers bij fusies en overnames

Puinruimers bij fusies en overnames

Dat hedge funds louter gericht zijn op het eigen gewin op korte termijn en weinig oog hebben voor de (strategische) belangen van de onderneming of voor die van de overige stakeholders, dat zal best wel. Lees verder

Vliegende wissels goed voor topteams

Vliegende wissels goed voor topteams

Wisselingen in de samenstelling van de raad van bestuur zijn vaak al aan de orde terwijl de afzonderlijke leden op hun eigen terrein nog naar behoren functioneren. Lees verder

Comeback van de Benelux

Comeback van de Benelux

De Benelux krijgt weer wat gezicht. Buitenlandse concerns voegen hun Nederlandse en Belgische activiteiten steeds vaker samen. Lees verder

Meer opinie

Manager laat werknemers onderpresteren

Manager laat werknemers onderpresteren

Een huishouden runnen kunnen we allemaal, van financiën tot HR. Waarom geven managers hun werknemers dan maar zo’n beperkte taak?

Lees verder

Arbeidsmobiliteit anders in publieke en private sector

Arbeidsmobiliteit anders in publieke en private sector

Er bestaat nog steeds een waterscheiding tussen overheid en bedrijfsleven als het gaat om  arbeidsmobiliteit. Terwijl er juist grote behoefte is aan mensen die vertrouwd zijn met beide werelden.

Lees verder

Ronald Meijers: best practice is boerenbedrog

Ronald Meijers: best practice is boerenbedrog

Leidinggevenden en consultants putten bewust uit zinloze middelen om mensen in het gareel te houden.

Lees verder

Opkomende economiën zijn kans voor overnamemarkt

Opkomende economiën zijn kans voor overnamemarkt

De fusie- en overnamemarkt mag dan sinds het uitbreken van de financiële crisis onder druk staan, kansen zijn er zeker ook. En die komen steeds vaker uit de opkomende markten. Lees verder

Cloud computing: opmars of ondergang van bedrijven

Cloud computing: opmars of ondergang van bedrijven

Cloud computing kan de ondergang worden voor bedrijven, omdat het IT-vakgebied er nog niet klaar voor is.

Lees verder

Stewardess

Stewardess

De Nederlandse Corporate Governance Code verwacht van aandeelhouders in Nederlandse beursvennootschappen dat ze zich gedragen als een steward. In Engeland is daarvoor in 2010 zelfs speciaal een Stewardship Code gepubliceerd.

Lees verder

Overheden zitten klem tussen wil en wet

Overheden zitten klem tussen wil en wet

Overheden moeten klantgerichter werken, maar ze moeten tegelijkertijd recht doen aan procedures en wetten. Een spagaat, maar geen onmogelijke. Lees verder

Verduurzaming van commercieel vastgoed

Verduurzaming van commercieel vastgoed

Verduurzaming van vastgoed is dé manier om verhuur- en verkoopbaarheid van panden te verhogen. Het resultaat van investeringen wordt na een paar jaar zichtbaar, maar er is ook direct rendement. Lees verder

Gebruik ook die rechterhersenhelft eens cfo!

Gebruik ook die rechterhersenhelft eens cfo!

Cfo’s moeten zich bij herstructureringen ontpoppen tot partner in change van de ceo. Maar dan moeten ze wel werken aan hun blinde vlek: het ‘menselijke vlak.’ Lees verder

Corporate Governance Code UK als tegeltjeswijsheid

Corporate Governance Code UK als tegeltjeswijsheid

Niemand wil ze thuis aan de muur, maar tegeltjeswijsheden zijn zo gek nog niet: ze geven kernachtig belangrijke boodschappen weer: ‘Beter een goede buur dan een verre vriend’. Lees verder

Case Cees

Case Cees

Bij de corporate scandals van de afgelopen decennia is er niets gemakkelijker dan achteraf te zeggen wat er fout is gegaan en dat jij, als je bestuurder of toezichthouder was geweest, dit niet had laten gebeuren. Lees verder