Dit keer is het echt zo: de Russen komen

Auteur: Hans Crooijmans | 25-04-2006

Dit keer is het echt zo: de Russen komen

Het is best voorstelbaar dat Gazprom een Nederlandse energiebedrijf overneemt, zegt minister Brinkhorst. De bewindsman reageert in elk geval niet zo hysterisch op de ambities van het Russische staatsbedrijf als zijn Britse collega's. Terecht, want Rusland en zijn bedrijfsleven vormen een machtsfactor van groeiende betekenis. Bovendien kan hun kapitaalkracht niet meer worden genegeerd.

Als mij medio jaren '80 werd gevraagd waarom ik Russisch ging leren, antwoordde ik steevast: 'Voor als de Russen komen.' Flauwekul natuurlijk, want het Sovjetregime liep op zijn laatste benen. Hoe desolaat de toestand was waarin het land zich bevond bleek in de jaren '90. De economie stortte ineen, de geopolitieke macht verdween compleet en wat resteerde was een gedesillusioneerde en gedesintegreerde samenleving.



Maar ziedaar, anno 2006 is Rusland economisch en politiek herrezen. De Russische staat heeft zijn gezag hersteld, het land is zich bewust van het bezit van immense voorraden metalen en mineralen. De westerse afhankelijkheid van die grondstoffen heeft de Russen weer politieke en economische macht gegeven. Daarbij weten ze olie, gas, goud, koper en nikkel nu tegen recordprijzen te exploiteren. Gevolg: bij de overheid en in het bedrijfsleven is zich een gigantische berg kapitaal aan het accumuleren. Wegens onvoldoende rendabele investeringsmogelijkheden in eigen land, wordt een deel van dat geld westwaarts gedirigeerd. In feite opereren de Russen nu zoals de Arabieren twintig, dertig jaar geleden. Oliebedrijf Loekoil exploiteert bijvoorbeeld al zo'n 2.100 benzinestations< in de Verenigde Staten. En in Nederland liet de zieltogende bandenfabriek Vredestein zich door het veel sterkere Amtel overnemen. Daar zal het niet bij blijven. Staatsbedrijf Gazprom maakt er bijvoorbeeld geen geheim van dat het loert op overnames in West-Europa. Maar net als destijds met de Arabieren zijn de reacties op de Russische expansiedrift soms hysterisch. Zo onthulde de Financial Times dat de Britse regering overweegt de regels voor fusies en overnames aanpassen. Ze wil daarmee een eventueel bod van Gazprom op energiedistributeur Centrica in de kiem smoren. Belachelijk, want monopolisten en semimonoplisten als het Franse EdF en RWE hebben wel toegang tot de Britse markt gekregen. Nee, dan heeft minister Laurens Jan Brinkhorst (Economische Zaken) het beter begrepen. Hij vindt dat er geen principiële bezwaren zijn als Gazprom een bod zou uitbrengen op een Nederlands energiebedrijf, zolang de Russen zich aan de wet- en regelgeving conformeren. Sowieso is het verstandiger om Gazprom te incorpereren dan om buiten te sluiten en vijandschap te creëren. Maar Nederland heeft ook praktische redenen om de Russen niet te irriteren. Het aardgas in de Nederlandse bodem raakt op. En alleen als het Russische aardgas dat straks naar Engeland moet via Nederland gaat, kan ons eigen staatsbedrijf (Gasunie) internationaal een rol blijven spelen. Hoe dan ook, Nederland en West-Europa zullen in toenemende mate met de groeiende macht van Rusland worden geconfronteerd. Wen er maar vast aan. Of ga anders ook Russisch leren


Opinie artikelen van Hans Crooijmans

Hegemonie Amerikaanse economie loopt onvermijdelijk ten einde

Hegemonie Amerikaanse economie loopt onvermijdelijk ten einde

De hegemonie van de Verenigde Staten loopt onvermijdelijk ten einde. Optimisten prijzen de werklust, de hoge R&D-uitgaven en goede universiteiten van de Amerikanen. Maar de wereldmacht is verworden tot een reus met lemen voeten. Lees verder

Europese Unie is geen eenheid

Europese Unie is geen eenheid

De Russen verruilen wodka voor wijn. Bonanza voor de succesvolle wijnimporteur Dimitri Chitrov. Over de Europese Unie is hij sceptisch. "Ik begrijp het hele concept niet; bijzonder groot, enorm veel bureaucratie, ontelbare wetten en regels." Lees verder

Kranten krijgen het nog zwaarder

Kranten krijgen het nog zwaarder

We moeten weg van print en overschakelen op internet, horen we uitgevers al jaren verkondigen. In professionele marktsegmenten blijkt dat over het algemeen een heel zinnige strategie, zoals concerns als Reed Elsevier en Wolters Kluwer bewijzen. Wetenschappers, juristen, accountants, belastingadviseurs, maar ook makelaars en autodealers; ze hebben hun vaktijdschriften massaal ingeruild voor online-abonnementen. Lees verder

Kenniseconomie of lagelonenland?

Kenniseconomie of lagelonenland?

Wat moet Nederland zijn: een kenniseconomie of een lagelonenland? Ieder weldenkend mens, zal kiezen voor de eerste optie. Sinds jaar en dag is het vestigen en versterken van een op ‘hoogwaardige' productie en dienstverlening gestoelde economie een prioriteit van politiek, bedrijfsleven en vakbeweging. Lees verder

Dure olie heeft ook prettige kant

Dure olie heeft ook prettige kant

Meer dan 135 dollar werd deze week voor een vat olie betaald. Een prijsexplosie, heet zoiets. Want nog geen drie maanden geleden is pas de grens van 100 dollar overschreden. En precies een jaar geleden werd voor het eerst meer dan 70 dollar per barrel betaald. Kortom, olie doet de bijnaam van ‘zwart goud' weer alle eer aan. Lees verder

Nieuw Duits avontuur ING

Nieuw Duits avontuur ING

Het is nog geen enkele buitenlandse bank gelukt, maar ING is bezig om een sterke marktpositie op te bouwen in Duitsland. De bankverzekeraar bezit er al de internetbank Diba en doet nu een verwoede poging om de hypotheekverstrekker Interhyp aan de haak te slaan. Lees verder

Nederland koploper onder euro-kneuzen

Nederland koploper onder euro-kneuzen

Ze ogen fraai, de economische groeicijfers waarmee Nederland ook over het eerste kwartaal kan pronken. Ruim beter bijvoorbeeld dan het Europese gemiddelde. En bemoedigend is ook dat het de belangrijkste handelspartner, Duitsland goed gaat. Lees verder

Particuliere belegger niet langer schlemiel

Particuliere belegger niet langer schlemiel

Het aantal Nederlanders dat het aandurft om zelf te beleggen nam sinds vorig jaar met zo'n 5 procent af. En de volhouders zijn alleen maar pessimistischer geworden over hun eigen financiële situatie, de vooruitzichten van de economie en het beursklimaat. Lees verder

Voedselcrisis? Geef kapitaal maar de schuld!

Voedselcrisis? Geef kapitaal maar de schuld!

De sociaal-democraten in het Europees Parlement denken te weten wie er hoofdschuldig is aan de voedselcrisis die volgens de internationale organisaties inmiddels zo'n veertig landen treft. Dat zijn volgens hen banken en andere ‘casinokapitalisten' die fondsen op de markt hebben gebracht voor beleggingen in onder meer soja, rijst en graan. Lees verder

Bod Microsoft op Yahoo slaagt (nog) niet

Bod Microsoft op Yahoo slaagt (nog) niet

Precies 33 dollar per aandeel oftewel de lieve som van 45 miljard dollar bood Microsoft voor Yahoo. Maar Jerry Yang, mede-oprichter en huidig CEO van het zoekmachinebedrijf, achtte dat ruim 10 procent te laag. Een boude bewering. Want nadat Microsoft het bod introk, straften beleggers de koers van Yahoo genadeloos af. Lees verder

Meer opinie

Manager laat werknemers onderpresteren

Manager laat werknemers onderpresteren

Een huishouden runnen kunnen we allemaal, van financiën tot HR. Waarom geven managers hun werknemers dan maar zo’n beperkte taak?

Lees verder

Arbeidsmobiliteit anders in publieke en private sector

Arbeidsmobiliteit anders in publieke en private sector

Er bestaat nog steeds een waterscheiding tussen overheid en bedrijfsleven als het gaat om  arbeidsmobiliteit. Terwijl er juist grote behoefte is aan mensen die vertrouwd zijn met beide werelden.

Lees verder

Ronald Meijers: best practice is boerenbedrog

Ronald Meijers: best practice is boerenbedrog

Leidinggevenden en consultants putten bewust uit zinloze middelen om mensen in het gareel te houden.

Lees verder

Opkomende economiën zijn kans voor overnamemarkt

Opkomende economiën zijn kans voor overnamemarkt

De fusie- en overnamemarkt mag dan sinds het uitbreken van de financiële crisis onder druk staan, kansen zijn er zeker ook. En die komen steeds vaker uit de opkomende markten. Lees verder

Cloud computing: opmars of ondergang van bedrijven

Cloud computing: opmars of ondergang van bedrijven

Cloud computing kan de ondergang worden voor bedrijven, omdat het IT-vakgebied er nog niet klaar voor is.

Lees verder

Stewardess

Stewardess

De Nederlandse Corporate Governance Code verwacht van aandeelhouders in Nederlandse beursvennootschappen dat ze zich gedragen als een steward. In Engeland is daarvoor in 2010 zelfs speciaal een Stewardship Code gepubliceerd.

Lees verder

Overheden zitten klem tussen wil en wet

Overheden zitten klem tussen wil en wet

Overheden moeten klantgerichter werken, maar ze moeten tegelijkertijd recht doen aan procedures en wetten. Een spagaat, maar geen onmogelijke. Lees verder

Verduurzaming van commercieel vastgoed

Verduurzaming van commercieel vastgoed

Verduurzaming van vastgoed is dé manier om verhuur- en verkoopbaarheid van panden te verhogen. Het resultaat van investeringen wordt na een paar jaar zichtbaar, maar er is ook direct rendement. Lees verder

Gebruik ook die rechterhersenhelft eens cfo!

Gebruik ook die rechterhersenhelft eens cfo!

Cfo’s moeten zich bij herstructureringen ontpoppen tot partner in change van de ceo. Maar dan moeten ze wel werken aan hun blinde vlek: het ‘menselijke vlak.’ Lees verder

Corporate Governance Code UK als tegeltjeswijsheid

Corporate Governance Code UK als tegeltjeswijsheid

Niemand wil ze thuis aan de muur, maar tegeltjeswijsheden zijn zo gek nog niet: ze geven kernachtig belangrijke boodschappen weer: ‘Beter een goede buur dan een verre vriend’. Lees verder

Case Cees

Case Cees

Bij de corporate scandals van de afgelopen decennia is er niets gemakkelijker dan achteraf te zeggen wat er fout is gegaan en dat jij, als je bestuurder of toezichthouder was geweest, dit niet had laten gebeuren. Lees verder