Slecht nieuws voor pensioenfondsen

Auteur: Hans Crooijmans | 07-03-2008

Slecht nieuws voor pensioenfondsen

Zo op het eerste oog hadden de volgende drie nieuwsberichten van gisteren niet veel met elkaar te maken. Te weten: ‘Reserves te laag bij beheerders pensioenen'; ‘Akzo stak winst verkoop Organon in overname ICI'; en ‘Beurzen wereldwijd opnieuw lager'.

In werkelijkheid is er wel degelijk een grote gemeenschappelijke deler. Ze illustreren namelijk dat zich in Nederland weer een nieuwe pensioenkwestie dreigt af te tekenen.

Precies vijf jaar geleden, op het dieptepunt van de sinds de zomer van 2000 sluipende beurskrach, zat de grote meerderheid van de Nederlandse pensioenfondsen diep in de problemen. Vanwege de dramatische koersdalingen op internationale aandelenmarkten beschikten ze - theoretisch - over onvoldoende vermogen om aan hun toekomstige verplichtingen te voldoen. Het was de tijd dat de AEX-index tot 218 zakte (na een hoogtepunt van ruim 700) en obligaties van bedrijven als Ahold en KPN razendsnel in waarde daalden.
Op last van toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) stelden de pensioenfondsen vervolgens op zaken. Hun ‘herstelplannen' behelsden onder meer versobering van pensioenregelingen en forse premiestijgingen. Her en der werden uitkeringen en toezeggingen niet of slechts deels geïndexeerd (aangepast aan loonontwikkeling of inflatie). Wat ook hielp was dat een periode aanbrak van zeer gematigde loonontwikkeling en inflatie, zodat de toename van de verplichtingen van de pensioenfondsen beperkt bleef. Echter, het zou allemaal niet veel hebben uitgehaald als beurskoersen niet weer waren gaan stijgen en - door dalende rente - obligaties prima rendeerden.

Ook na de koersval van de voorbije maanden noteren beursindexen als de DAX, CAC-40, Stoxx-50 en AEX nog ongeveer het dubbele van het dieptepunt van maart 2003. Desondanks begint menig pensioenfonds hem opnieuw te knijpen. Half februari zat een op de tien fondsen alweer beneden de norm die DNB stelt aan het vermogen, aldus NRC Handelsblad. Ook pensioenadviseur Mercer signaleerde dat buffers van diverse pensioenfondsen zijn weggesmolten en dat ze (opnieuw) maatregelen zullen moeten nemen.

Goede beleggingsresultaten waren er ongetwijfeld ook debet aan dat de verplichtingen die Akzo Nobel heeft jegens de gepensioneerden van ICI vorig jaar snel zijn teruggelopen. Maar zo gewonnen, zo geronnen. Dit jaar kan het ‘pensioengat' bij ICI weer toenemen.
Pensioenadviseurs als Mercer monitoren tegenwoordig dagelijks de vermogenspositie van honderden Nederlandse pensioenfondsen. Als de beurskoersen met anderhalf tot twee procent dalen, zoals gisteren, zakt er ongetwijfeld weer een fonds beneden de grens die door DNB is aangegeven.
Een pensioenfonds, dat er eigenlijk is voor de zeer lange termijn, wordt in toenemende mate op ultrakorte termijnresultaten afgerekend. Voor bestuurders van die instellingen is het om tureluurs van te worden. Maar ze kunnen het dagelijkse nieuws niet meer negeren.

Wat vond u van het artikel? Stem / Waardeer:



Score 0 | 0 Waarderingen

White collars working blue

Van knelpunt in uw operationeel proces naar meetbaar en blijvend resultaat? Kijk hoe First Consulting dit samen met uw medewerkers aanpakt. >> Bekijk filmpje

Meer opinie