Publiek-private corruptie

Auteur: Mark Koster | 23-12-2007

Publiek-private corruptie
De symbiose tussen overheidsdienaren en ondernemers begint behoorlijk te stinken. We hebben het aan ons zelf te wijten: de publiek-private samenwerking is een polderuitvinding met corrupte trekjes.

De ‘affaire Joep' en de arrestaties van enkele vastgoedboefjes duiden op een oncontroleerbare kongsi tussen de staat en handige jongens met een geolied netwerk. Willem Holleeder zit negen jaar vast, maar zijn hulpjes in de bovenwereld vieren thuis gewoon kerst.

Overeenkomst tussen alle zaken is dat vadertje Staat even niet oplette toen de entrepreneurs met een rugzak vol geld of een paar bouwlicenties weg konden sluipen. Dat ondernemers ook oplichters kunnen zijn is geen nieuws. Dat entrepreneurs in Nederland zo simpel toegang kunnen krijgen tot de publieke geldkraan is wél opmerkelijk.

De Nederlandse woningmarkt is hét voorbeeld van een niet-functionerende vrije markt, waarbij de overheid verkwistende activiteiten sponsort en kansen biedt aan vieze vriendjespolitiek. De huizenprijzen zijn in Nederland explosief gestegen, door de hypotheekrenteaftrek en de bemoeizucht van de gemeentes. Vooral in Amsterdam is er een bizarre markt ontstaan, waarbij gemeenteambtenaren op de ondernemerstoel gaan zitten en meebeslissen over de bouw van de Zuidas en de uitbreiding van Schiphol. Waarom is de markt niet vrijgegeven? Starters op de woningmarkt kunnen geen woning kopen, omdat vraag en aanbod kunstmatig zijn vastgesteld. De starters willen graag een huis met een tuin, maar moeten zich behelpen met veel te dure appartementen op Vinex-locaties. Ook hier had meer vrijheid uitkomst kunnen bieden.

Meest recente voorbeeld van dit mislukte corporatistische ondernemersmodel is de zaak van Joep van den Nieuwenhuyzen. Ook in deze kwestie meende de Rotterdamse havenmeester Willem Scholten gemeenschapsgeld te moeten verspijkeren aan een niet-rendabel project. Scholten gaf de bedrijvendokter een onderpand van bijna tweehonderd miljoen dollar als hij afzag van een miljardendeal met Taiwan. Van den Nieuwenhuyzen wist de Rotterdamse overheidsdienaar ervan te overtuigen dat hij zes miljard aan duikboten kón verkopen aan de Taiwanezen. Scholten smeekte hem om de deal af te blazen, aangezien aartsrivaal China wel eens zou kunnen besluiten om daarna minder zaken te doen met het Rotterdamse havenbedrijf. Een nobele gedachte, maar van elke economische ratio gespeend. Van den Nieuwenhuyzen had die deal - bluf of niet - moeten laten doorgaan, omdat compensatieorders vaak minder opleveren, in dit geval zelfs leidden tot een paar faillissementen. De vrije marktkrachten kunnen vaak beter bepalen wat goed is voor een land dan politieke partijprogramma's. Zijn we Adam Smith al weer vergeten, beste mensen? Het verlichte eigenbelang is het beste belang voor iedereen.

Wat vond u van het artikel? Stem / Waardeer:



Score 0 | 0 Waarderingen

White collars working blue

Van knelpunt in uw operationeel proces naar meetbaar en blijvend resultaat? Kijk hoe First Consulting dit samen met uw medewerkers aanpakt. >> Bekijk filmpje

Meer opinie