Weg met het subsidiecircus!
Auteur: Hans Crooijmans | 02-10-2007
Ze zeggen altijd dat ze krap bij kas zitten in Den Haag. Nou, dat valt wel mee als je bedenkt dat er elk begrotingsjaar voor vele, vele miljarden euro's subsidies worden uitgedeeld. Niet in de laatste plaats aan het bedrijfsleven.
De website van de Subsidieshop telt bijvoorbeeld meer dan 300 subsidieregelingen waarvoor ondernemingen, klein en groot, zich kunnen kwalificeren. Die inventarisatie is trouwens allesbehalve compleet. Elke week verschijnt er wel ergens een nieuwe Europese, nationale, provinciale of gemeentelijke regeling.
De subsidie-industrie is een lucratieve business.
Vraag het maar aan de tientallen adviesbureaus die zich erin specialiseren om bedrijven de subsidie te bezorgen waarvan ze vaak niet eens weten dat ze er recht op hebben. Deze en andere bureaus verzorgen desgewenst ook de subsidie-aanvragen, schrijven de projectvoorstellen en businessplannen, of leveren de accountantsverklaringen die subsidieverleners vragen.
Het subsidiecircus garandeert bovenal werk aan een leger ambtenaren en andere betaalde functionarissen - bij het aan Economische Zaken gelieerde SenterNovem bijvoorbeeld - die gaan over de beoordeling, toekenning van bedragen, voortgangsrapportages, controle, afrekening, verantwoording, etcetera. Kortom, de subsidie-industrie is bij uitstek een sector waarin veel geld dat wordt rondgepompt aan de strijkstok van ‘indirecten' blijft hangen.
Dure werkverschaffing, bekostigd door de belastingbetaler.
Bleef het daar maar bij. Veel subsidieregelingen hebben ongewenste economische effecten. Ze verstoren de markt, stimuleren activiteiten die bedrijven anders nooit zouden ondernemen. Neem bijvoorbeeld de miljarden die de overheid in windenergie stak. Nuon, Essent, Shell en al die andere subsidievreters zouden er zelf nooit aan begonnen zijn, omdat ze heel goed weten dat windenergie niet op eigen kracht rendeert.
Op een heel ander niveau: de overheid besloot enkele jaren geleden werkloze rij-instructeurs subsidie te verlenen zodat ze weer aan de slag zouden kunnen. Vreemd. Die instructeurs waren niet voor niks werkloos. Nu mochten ze gesubsidieerd met de overblijvers gaan concurreren. En aan ambtenaren uiteraard de taak om een en ander te bevorderen en controleren.
Onlangs lanceerde minister Van der Hoeven (Economische Zaken) de regelingen Internationale Innovatieprojecten (15,6 miljoen subsidie beschikbaar) en Opkomende Markten (8 miljoen voor het oprapen). Doel ervan is bedrijven te stimuleren ‘nieuwe kennis te ontwikkelen waaraan Nederland behoefte heeft' en ‘waarmee nieuwe markten kunnen worden bereikt.' De regeling past in een serie subsidiepotjes die Den Haag en Brussel op het vuur hebben staan. De instanties die verantwoordelijk zijn voor de uitvoering ervan, smeken bedrijven projecten in te dienen. ‘Anders krijgen we ons geld niet op', luidt de mantra.
Per saldo komt het er meestal op neer dat vliegtuigen vol managers en adviseurs naar onder meer Oost-Europa, China en India afreizen. Officieel voor het aanknopen van zakelijke relaties. Het gros van al die missies heeft uiteindelijk geen enkel concreet resultaat. Ja, het was voor de betrokkenen een mooie ervaring. Air France-KLM is er blij mee. En de plaatselijke hotels, restaurants en nachtclubs uiteraard. Maar moet dat nou echt, op kosten van de belastingbetaler?
Opinie artikelen van Hans Crooijmans
Hegemonie Amerikaanse economie loopt onvermijdelijk ten einde
De hegemonie van de Verenigde Staten loopt onvermijdelijk ten einde. Optimisten prijzen de werklust, de hoge R&D-uitgaven en goede universiteiten van de Amerikanen. Maar de wereldmacht is verworden tot een reus met lemen voeten. Lees verder
Europese Unie is geen eenheid
De Russen verruilen wodka voor wijn. Bonanza voor de succesvolle wijnimporteur Dimitri Chitrov. Over de Europese Unie is hij sceptisch. "Ik begrijp het hele concept niet; bijzonder groot, enorm veel bureaucratie, ontelbare wetten en regels." Lees verder
Kranten krijgen het nog zwaarder
We moeten weg van print en overschakelen op internet, horen we uitgevers al jaren verkondigen. In professionele marktsegmenten blijkt dat over het algemeen een heel zinnige strategie, zoals concerns als Reed Elsevier en Wolters Kluwer bewijzen. Wetenschappers, juristen, accountants, belastingadviseurs, maar ook makelaars en autodealers; ze hebben hun vaktijdschriften massaal ingeruild voor online-abonnementen. Lees verder
Kenniseconomie of lagelonenland?
Wat moet Nederland zijn: een kenniseconomie of een lagelonenland? Ieder weldenkend mens, zal kiezen voor de eerste optie. Sinds jaar en dag is het vestigen en versterken van een op ‘hoogwaardige' productie en dienstverlening gestoelde economie een prioriteit van politiek, bedrijfsleven en vakbeweging. Lees verder
Dure olie heeft ook prettige kant
Meer dan 135 dollar werd deze week voor een vat olie betaald. Een prijsexplosie, heet zoiets. Want nog geen drie maanden geleden is pas de grens van 100 dollar overschreden. En precies een jaar geleden werd voor het eerst meer dan 70 dollar per barrel betaald. Kortom, olie doet de bijnaam van ‘zwart goud' weer alle eer aan. Lees verder
Nieuw Duits avontuur ING
Het is nog geen enkele buitenlandse bank gelukt, maar ING is bezig om een sterke marktpositie op te bouwen in Duitsland. De bankverzekeraar bezit er al de internetbank Diba en doet nu een verwoede poging om de hypotheekverstrekker Interhyp aan de haak te slaan. Lees verder
Nederland koploper onder euro-kneuzen
Ze ogen fraai, de economische groeicijfers waarmee Nederland ook over het eerste kwartaal kan pronken. Ruim beter bijvoorbeeld dan het Europese gemiddelde. En bemoedigend is ook dat het de belangrijkste handelspartner, Duitsland goed gaat. Lees verder
Particuliere belegger niet langer schlemiel
Het aantal Nederlanders dat het aandurft om zelf te beleggen nam sinds vorig jaar met zo'n 5 procent af. En de volhouders zijn alleen maar pessimistischer geworden over hun eigen financiële situatie, de vooruitzichten van de economie en het beursklimaat. Lees verder
Voedselcrisis? Geef kapitaal maar de schuld!
De sociaal-democraten in het Europees Parlement denken te weten wie er hoofdschuldig is aan de voedselcrisis die volgens de internationale organisaties inmiddels zo'n veertig landen treft. Dat zijn volgens hen banken en andere ‘casinokapitalisten' die fondsen op de markt hebben gebracht voor beleggingen in onder meer soja, rijst en graan. Lees verder
Bod Microsoft op Yahoo slaagt (nog) niet
Precies 33 dollar per aandeel oftewel de lieve som van 45 miljard dollar bood Microsoft voor Yahoo. Maar Jerry Yang, mede-oprichter en huidig CEO van het zoekmachinebedrijf, achtte dat ruim 10 procent te laag. Een boude bewering. Want nadat Microsoft het bod introk, straften beleggers de koers van Yahoo genadeloos af. Lees verder
Meer opinie
Manager laat werknemers onderpresteren
Een huishouden runnen kunnen we allemaal, van financiën tot HR. Waarom geven managers hun werknemers dan maar zo’n beperkte taak?
Arbeidsmobiliteit anders in publieke en private sector
Er bestaat nog steeds een waterscheiding tussen overheid en bedrijfsleven als het gaat om arbeidsmobiliteit. Terwijl er juist grote behoefte is aan mensen die vertrouwd zijn met beide werelden.
Ronald Meijers: best practice is boerenbedrog
Leidinggevenden en consultants putten bewust uit zinloze middelen om mensen in het gareel te houden.
Opkomende economiën zijn kans voor overnamemarkt
De fusie- en overnamemarkt mag dan sinds het uitbreken van de financiële crisis onder druk staan, kansen zijn er zeker ook. En die komen steeds vaker uit de opkomende markten. Lees verder
Cloud computing: opmars of ondergang van bedrijven
Cloud computing kan de ondergang worden voor bedrijven, omdat het IT-vakgebied er nog niet klaar voor is.
Stewardess
De Nederlandse Corporate Governance Code verwacht van aandeelhouders in Nederlandse beursvennootschappen dat ze zich gedragen als een steward. In Engeland is daarvoor in 2010 zelfs speciaal een Stewardship Code gepubliceerd.
Overheden zitten klem tussen wil en wet
Overheden moeten klantgerichter werken, maar ze moeten tegelijkertijd recht doen aan procedures en wetten. Een spagaat, maar geen onmogelijke. Lees verder
Verduurzaming van commercieel vastgoed
Verduurzaming van vastgoed is dé manier om verhuur- en verkoopbaarheid van panden te verhogen. Het resultaat van investeringen wordt na een paar jaar zichtbaar, maar er is ook direct rendement. Lees verder
Gebruik ook die rechterhersenhelft eens cfo!
Cfo’s moeten zich bij herstructureringen ontpoppen tot partner in change van de ceo. Maar dan moeten ze wel werken aan hun blinde vlek: het ‘menselijke vlak.’ Lees verder
