Erfbelasting: niet te vroeg juichen

Auteur: Esther van Rijswijk | 16-04-2008

Staatssecretaris Jan Kees de Jager (CDA) van financiën gaat het omzeilen van de successiebelasting aanpakken. Dat werd tijd. Het Nederlandse erfrecht is vooral een leuke bron van inkomsten voor notarissen en fiscalisten. Jammer dat de verlaging van de tarieven alleen doorgaat als Jager ook slaagt in zijn missie.

De ambities van De Jager zijn sympathiek. Als het aan hem ligt gaan de tarieven voor de erfbelasting omlaag naar maximaal 20 procent voor de kinderen en de partners. Zij betalen nu nog 5 tot 27 procent. De tarieven voor neven, nichten en vrienden worden nog meer verlaagd: het maximum van 68 procent moet wat De Jager betreft onder de 50 procent komen te liggen.

Jager wil de belasting dus verlagen, niet afschaffen, zoals velen hoopten. En hij heeft gelijk.

De successieheffing helemaal afschaffen, is onzin. Het argument dat voor elke euro waarover successiebelasting betaald moet worden, al een keer belasting is betaald, snijdt geen hout. Over elke euro die we ontvangen en weer uitgeven is soms al wel 100 keer belasting betaald: door vele vorige eigenaren. De relevante vraag is of de nieuwe eigenaar van de euro al eens heeft afgerekend.

Dat is bij een erfenis niet zo. Wie een erfenis ontvangt, krijgt nieuw geld, nieuwe koopkracht, nieuw vermogen in de schoot geworpen. Je hoeft geen communist te zijn om te vinden dat daar een basis ligt voor herverdeling.

Wel is het raar om onderscheid te maken tussen familie en vrienden bij de successieheffing: waarom moet iemand die geld krijgt van zijn buurman meer betalen dan een zoon die geld ontvangt van zijn vader? Hoewel De Jager de tarieven voor niet-bloedverwanten sterk wil verlagen, tornt hij niet aan het principe van bloedverwantschap. Jammer.

Maar de tarieven gaan omlaag, en dat is goed. Ze waren, vergeleken bij de inkomstenbelasting die de afgelopen jaren vooral omlaag ging, wel erg hoog geworden.

Toch is het te vroeg om te juichen. Want De Jager moet zijn nieuwe wet schenk- en erfbelasting budget neutraal uitvoeren. Anders gezegd: het is niet de bedoeling dat burgers minder belasting gaan betalen, wel dat meer burgers gaan betalen. De Jager wil namelijk de constructies aanpakken die vooral vermogenden gebruiken om de successieheffing te omzeilen.

Pas in de loop van het jaar zal blijken of De Jager zijn hoopvolle boodschap waar kan maken. Dan komt hij met zijn definitieve plannen waarin hij zal laten zien hoe hij ontwijkingsconstructies gaat aanpakken. Alleen als dat echt geld oplevert, gaan de tarieven omlaag.

Opinie artikelen van Esther van Rijswijk

Voedselcrisis: bevolkingsopstand

De sterke stijging van voedselprijzen leidt wereldwijd tot een steeds geweldadiger opstand onder de bevolking. In Haïti vielen doden, op de Philippijnen moeten boeren hun rijstvelden bewaken, en in in Jakarta staken de tempehverkopers. Oorzaak? De groeiende en vooral almaar rijker wordende wereldbevolking. Maar ook de concurrentie tussen motor en maag. Lees verder

Economie is weer leuk

Economie een saaie wetenschap? Welnee. Het wordt zelfs steeds leuker. Dankzij economen begrijpen we waarom online daters liegen, de rijken rijk zijn, en waarom we niet sparen voor ons pensioen. Nu de oplossingen nog. Lees verder

Fed faalt

Het lukt de Fed niet deze kredietcrisis door te komen zonder de schuldigen de helpende hand te reiken. Dat betekent dat een grondige reiniging van de financiële markten er niet inzit, en dat brokkenmakers ook de volgende keer meer risico zullen nemen dan goed voor hen (en ons) is. Lees verder

Wie betaalt de crisis?

De kredietcrisis duurt nu al bijna 8 maanden, en nog steeds is niet duidelijk hoe diep de krach is. De Fed kan het niet alleen af, en schakelt de hulp van het publiek in. Wie betaalt de crisis? Lees verder