Naar een betere wereld

Auteur: Ivo Weyel | 07-04-2009

Het is geen goed nieuws, maar onze vakanties nemen 7,9 procent van de CO2 uitstoot van de totale Nederlandse economie voor hun rekening. Bijna net zoveel als de chemische industrie. Dat bleek uit een recent onderzoek van het onderzoeksbureau NRIT in samenwerking met de hogeschool van toerisme in Breda.

Daartegenover staat dat 15 procent van die reizen juist weer minder uitstoot realiseren dan wanneer we niet op reis waren gegaan. Dan hebben we het over fiets- en wandelvakanties, niet ver van huis.

Economie
Milieu en reizen. Het blijft een spanningsveld. Thuisblijven is geen optie, want dan stort de economie pas goed in elkaar. Dus wat is wijsheid? “Bewust worden van de mogelijkheden die er zijn”, antwoordt Maarten de Ruiter, directeur van FOX, de grootste internettouroperator naar verre bestemmingen van ons land. “Sommige mensen doen er heel rigide over, die compenseren elke kilometer die ze afleggen, die zorgen dat er nog niet de kleinste - zoals dat heet - voetafdruk achter blijft,maar A. is dat nauwelijks een haalbare kaart, en B. ontneemt dat voor een groot deel het plezier in reizen."

"FOX kiest daarom voor een ander soort bewustwording. Het heet ‘Feel Good’, en behelst een kleine bijdrage aan de plaats van bestemming. Dat is deels financieel (100 euro van de reissom gaat naar een goed doel ter plekke), deels handenarbeid. Het laatste kan van alles zijn: helpen met schilderen van een lokale school, het bouwen van vissersboten, kortom, alles waar behoefte aan is. Dat gebeurt dan alleen op de laatste dag van de vakantie - de rest van de reis word je met rust gelaten -, op basis van vrijwilligheid natuurlijk. ’t Is misschien maar een kleine bijdrage, maar het maakt je wel bewust van wat er in de wereld speelt. En we merken dat mensen die daar aan meedoen, zich uitermate bewust worden van wat er nodig is. Dan blijkt die ene dag de aanzet te zijn tot een andere levenswijze, die verder reikt dan reizen alleen. En daar mikken we op, zonder drammerig te zijn. Reizen moet namelijk wel leuk blijven, en het laatste wat we willen is dat mensen zich daar schuldig om gaan voelen.”

Tussenweg
Steeds meer reisorganisaties beseffen dat deze tussenweg wellicht de beste methode is. ’t Is een beetje zoals met gezond eten: niet vol te houden als je het 100 procent doet - een patatje mét moet kunnen -, maar wel als je het als algemene deler neemt. Zo organiseert TravelEssence een dagtocht door het regenwoud van Nieuw-Zeeland (niet als bestemming, maar voor degenen die toch al ter plaatse zijn) waar de deelnemers bomen planten en de prijs (110 euro per persoon) deels gaat naar het onderhoud daarvan.

Baobab Reizen heeft in deze misschien wel de leukste naam bedacht (Fair Weg) voor hun ‘bewuste’ reizen, en geeft de deelnemers een zonnecelrugzak cadeau, waarin alle elektrische apparaten kunnen worden opgeladen. Ook de grote spelers (zoals TUI en Oad) gaan over tot een milde vorm van bewustzijn; deze zijn met nog vier andere gegroepeerd in de Travel Foundation Nederland om een ‘ecologisch verantwoorde voetstap’ te promoten.

Gulden middenweg
Het fijne van al deze initiatieven is dat het belerende Calvijnvingertje, dat de afgelopen jaren het reizen als verdacht, zo niet bijna asociaal bestempelde, is afgezwakt tot een hanteerbare, gulden middenweg. Het hysterische is er vanaf. Maarten de Ruiter: “Luxueus op reis gaan is gelukkig geen misdaad meer. Sterker, we hebben onze divisie DeLuxe reizen fors uitgebreid omdat er meer vraag naar was. Gelukkig komt men er langzamerhand achter dat luxe per definitie niet slechter is voor het milieu dan met een knapzakje op stap.”

Om een bekend cabaretier te parafraseren: Duurzaam is leuk, maar je moet er wel wat te drinken bij hebben. Wie aan den lijve wil ervaren hoe zijn voetafdruk ook letterlijk glad gestreken wordt, moet naar de Maldiven. In het ultiem luxueuze, peperdure, maar minstens zo milieubewuste vakantie atol Soneva Fushi (gerecycled water, zonnecellen, deel van de winst gaat naar de plaatselijke bevolking etc.), hebben ze jongens in dienst die elke stap die je op de hagelwitte stranden maakt, direct achter je rug met een hark weer glad strijkt.

Lees ook:
> Ondanks ecotax groei aantal verre reizen
> Trap niet in de groenhype!
> Het klimaat is veranderd, nu wij nog
> Bonus voor duurzaamheid