Steeds meer signalen wijzen in de richting van een economisch herstel in 2010. Welke gevolgen heeft dat voor corporate Nederland? Management Scope stelt de boardroom agenda voor 2010 op.

De recessie is voorbij. Volgens het ING Economisch Bureau groeide de Nederlandse economie in het derde kwartaal ten opzichte van Q2 met 0,3 procent. Daarmee komt er een einde aan vijf kwartalen van krimp. De belangrijkste aanjagers van deze opleving zijn de handel met het buitenland, overheidsinvesteringen, maar vooral een hogere productie. Bedrijven zijn door hun voorraden heen en om aan de vraag te kunnen voldoen, zal de machine weer moeten gaan draaien. Daarmee is het belangrijkste punt op de boardroom agenda van 2010 meteen gezet: zijn wij klaar voor de upturn?

Wederzijds vertrouwen
Grote kans van niet, want de meeste bedrijven zijn nog druk doende met downsizen en het zal lastig genoeg zijn om deze tanker weer snel van koers te doen veranderen. Zeker ook omdat het moreel van de overgebleven troepen een knauw heeft gekregen; zij hebben geluk gehad, maar ze hebben ook gezien dat het management tegenwoordig niet aarzelt om stevig in te grijpen. Daarmee is het vaak broze vertrouwen tussen personeel en management beschadigd en dat zou wel eens lang kunnen na-ebben. Wederzijds vertrouwen wordt namelijk steeds belangrijker, in een open economie en met de verwachte personeelskrapte als gevolg van de vergrijzing. De jongere werknemer kiest zijn bazen zorgvuldig en wenst met respect te worden behandeld.

Hart en ziel
Dat is dan ook meteen punt 2 op de agenda: binden en boeien van personeel. De werkloosheid mag dan volgens de analisten volgend jaar oplopen tot bijna 8 procent (eerst zien, dan geloven!), het echte talent blijft schaars. Vooral medewerkers die zich met hart en ziel inzetten voor het bedrijf zijn met een lantaarntje te zoeken. En daar moet u het nu juist van hebben, want zij zorgen voor, punt 3, de broodnodige creativiteit. Hoe zorgt u voor nieuwe producten en diensten die het voortbestaan van de onderneming in de toekomst garanderen? Hoe zorgt u ervoor dat medewerkers niet slechts hun werk doen, maar klanten echt helpen, initiatieven nemen en oplossingen bedenken? Waarschijnlijk niet door ze te vertellen wat ze moeten doen, maar door ze een doel te geven en ze vervolgens grotendeels vrij te laten in de uitvoering van hun taken.

Beperken van risico's
Dat vraagt om een andere manier van aansturen, wat wel wordt aangeduid met hippe termen als Het Nieuwe Werken, participatief leidinggeven en de werknemer 2.0. Neem van ons maar aan dat u daar in 2010 meer van zult horen. Als de kredietcrisis namelijk één ding heeft aangetoond, dan is het wel dat het op regels en controle gebaseerde managementsysteem niet leidt tot afname van risico's. Daarvoor zijn organisaties en processen tegenwoordig te complex geworden. Dus hoe beperkt u dan de risico's? Wij denken niet door meer regels, maar door de waarden binnen de organisatie te versterken. En door, niet te vergeten, zelf het goede voorbeeld te geven.

Olie
Eén risico willen we hier nog bespreken, omdat het niet op de agenda van 2010 mag ontbreken. Halverwege 2008 voorspelden diverse instituten een langdurige periode van olieschaarste, die, volgens de analisten destijds, reeds in 2010 zou aanbreken. Inmiddels hebben we een wereldwijde recessie gehad en is de grootste paniek samen met de hoge olieprijs weggeëbd. Maar de kans is groot dat op het moment dat de wereldeconomie weer op volle kracht gaat draaien, de olieprijs opnieuw naar ongekende hoogtes zal stijgen.

Maak het groener
De fossiele brandstoffen zijn hoe dan ook eindig en leveren de wereld bovendien een groot probleem op met betrekking tot de opwarming van de aarde. Dat betekent dat de prijs van fossiele brandstoffen de komende decennia schrikbarend zal stijgen en dat het steeds meer loont om de onderneming groener te maken. Greening the enterprise is een blijvertje op de boardroom agenda. Gelukkig is er volgend jaar ook nog wel wat tijd voor een verzetje. Het staat als laatste punt op de agenda, maar u zult er ongetwijfeld voor zorgen dat daar niets tussenkomt: het WK 2010 in Zuid-Afrika. Wel oordopjes meenemen voor de vuvuzela's!

Boardroom agenda 2010
1. Zijn wij klaar voor de upturn?
2. Binden en boeien van personeel
3. Hoe zorgen wij voor nieuwe producten en diensten?
4. Het Nieuwe Werken, participatief leidinggeven en werknemer 2.0
5. Risicobeheersing
6. Greening the enterprise
7. WK 2010

Lees ook:
> Nederlandse recessie voorbij
> Middle managers: grootste slachtoffer crisis
> Recensie: De grote recessie
> Leadershift
> Groenfactor van ICT