In de hoofdstad of onder de rookpluim?
In navolging van Philips, Ahold en andere Nederlandse concerns heeft nu ook Akzo Nobel besloten om zijn hoofdkantoor te verplaatsen naar de hoofdstad. Dichter bij de internationale gemeenschap zitten is hiervoor volgens topman Wijers de belangrijkste overweging. Dat bedoelt hij natuurlijk letterlijk: een kwartiertje rijden van Schiphol en een HSL-halte. Time is money geldt zeker voor de veel reizende topmanager. En om de hoek de hoofdkantoren van de grote banken en de bureaus van de gerenommeerde consultants, accountants, advocaten en executive searchers. Maar Wijers zal ook de psychische nabijheid van die internationale gemeenschap hebben bedoeld. De raad van bestuur en concernstaf van Akzo Nobel zal straks ook gaan wonen in Amstelveen, het Gooi of het Zuid-Kennemerland en lid worden van de Amsterdamse, de Hilversumsche of de Kennemer. Want ook op de golfbaan kom je je peers tegen: topmensen van andere internationale concerns waarmee je niet alleen een balletje kunt slaan maar ook een balletje kunt opwerpen over recente ervaringen met ventures in China, het omgaan met steekpenningen in Nigeria of de kartelwaakhonden in Brussel.
Er kleven echter ook bezwaren aan hoofdkantoren die veraf gelegen zijn van de (letterlijk, dan wel figuurlijk te nemen) rookpluimen van de bedrijven waaraan deze leiding geven. In de metropool zit je dichter bij je externe stakeholders, maar je dreigt het gevoel te verliezen voor wat er zich binnen de eigen organisatie afspeelt. Management- en bedrijfsprocessen raken van elkaar vervreemd. Het belangrijkste risico daarvan is, dat voor de toekomst belangrijke ontwikkelingen door de top niet of te laat worden opgemerkt, begeleid en gesteund. Die ontwikkelingen kunnen bijvoorbeeld liggen op het terrein van de technologie, productinnovatie of werkwijzen. Informatie daarover kan je je nauwelijks via periodieke rapportages laten bezorgen, die moet je halen door met eigen medewerkers te praten en met eigen ogen te zien waar ze mee bezig zijn. Wijers c.s. doen er dan ook goed aan om straks de contacten met de eigen gemeenschap van BU-managers, productiemedewerkers en ondernemingsraden te blijven onderhouden, ook al kost dat een dagje moeizaam file-rijden naar een productielocatie ergens in het land