Hogere successiebelasting? Liever niet!

suggereren Paul de Beer en Jola Jackson, respectievelijk econoom en filosoof vaan de Universiteit van Amsterdam. De Beer is tevens prominent redacteur van Socialimse en Democratie, maandblad van de aan de PvdA-gelieerde Wiarda Beckman Stichting. Het pleidooi voor hogere successiebelasting is opmerkelijk. Want bij CDA, VVD, D66 en zelfs GroenLinks bestaat eerder de neiging om de tarieven die erfgenamen aan de fiscus moeten afdragen te verlagen. Bijvoorbeeld omdat hoge belastingen uitlokken tot fiscaal ontwijkgedrag en omdat jaarlijks al rendementheffing over vermogen wordt betaald. Niet voor niets zijn per 1 januaur 2007 sommige vrijstelingen juist verhoogd. In landen als Zweden, Portugal, Italie is de 'doodsbelasting' zelfs helemaal afgeschaft. Waarom dan toch dat voorstel van De Beer en Jakson? Leest u maar even mee in het Volkskrant-artikel: 'Een erfenis ontvangen is als een lot uit de loterij (...) waarvan de prijzen heel oneerlijk worden verdeeld. Degenen die de grootste erfenissen ontvangen, hebben het vaak toch al niet slecht getroffen, doordat zij van huis uit meer hebben meegekregen dan anderen: een jeugd in materiële welstand, een zorgzame opvoeding, een goede school en vaak ook een sociaal netwerk dat een steun in de rug was bij hun carrière. Als zij het rond hun vijftigste 'gemaakt' hebben, valt hen dan ook nog een riante erfenis in de schoot. (...) Het valt veel minder te rechtvaardigen als deze kinderen op latere leeftijd ook nog eens profiteren van het onverdiende voordeel van een omvangrijke erfenis.' Een 'sterke verhoging' van het successierecht zal 'de overerfbaarheid van sociale ongelijkheid verminderen' en daarom 'bijdragen aan een rechtvaardiger samenleving', schrijft het duo. Het zal geen pure afgunst zijn die een PvdA-denker als De Beer tot zulke teksten aanzet. Het is eerder een signaal dat in zijn politieke kringen de opvatting herleeft dat maatschappelijke ongelijkheid per se uitgebannen dient te worden. Uiteraard onder aanvoering van een met zoveel mogelijk belastinggeld uitgeruste overheid. Maar het probleem van Nederland is misschien wel dat er te weinig ongelijkheid bestaat. Anders gezegd, het lijkt me niet nodig om in een zo welvarende samenleving als Nederland nog meer prikkels weg te nemen om zelf vooruit te komen, want dat laatste geeft een mens pas echt bevrediging. De generatie die nu overlijdt heeft doorgaans hard gewerkt om hun kinderen de opleiding en welvaart te geven die ze zelf moesten ontberen. Die kinderen geven hun erfenis later weer door aan hun nageslacht of, wat in toenemende mate gebeurt, aan goede doelen. Dit lijkt me beter dan een groter aandeel gunnen aan een onverzadigbare overheid