Waar blijft de oliecrisis?
De Amerikaanse econoom Nouriel Roubini ziet de situatie een stuk somberder in. Toen de olie tijdens het Amerikaanse orkaanseizoen van 2005 even de $70 aantikte, dachten veel mensen dat dat een incident was, schrijft hij op zijn website. Burgers en bedrijven hun pasten hun gedrag daarom maar weinig aan en een groeivertraging bleef uit. Nu de olieprijs plotseling weer terug is op het oude niveau, ligt de zaak heel anders, meent Roubini. Ditmaal zullen veel meer mensen beseffen dat olie lange tijd duur zal blijven en hun gedrag wel aanpassen. De olieprijs zal meer en vaker worden doorberekend in eindprijzen en bedrijven en consumenten zullen hun bestedingspatroon bijstellen. De inflatie zal oplopen en centrale banken wereldwijd dwingen om de rente verder te verhogen. De groei van de wereldeconomie stagneert.
Ik ben zelf nog niet toe aan een keuze tussen deze twee opvattingen, al neig ik naar die van Roubini. Gelukkig ben ik in goed gezelschap. De economen van het Centraal Planbureau kunnen ook niet kiezen. Wie de verschillende kwartaalvoorspellingen van het CPB van het afgelopen jaar erbij pakt valt drie zaken op. Ten eerste: de olieprijs wordt consequent te laag ingeschat en ieder kwartaal naar boven bijgesteld. Ten tweede: de negatieve gevolgen van dure olie zijn volgens het CPB in theorie behoorlijk. En ten derde: de voorspelde groei voor de Nederlandse economie stijgt binnen een jaar van 2% naar 2,75 %. Met andere woorden: het CPB komt bij iedere nieuwe voorspelling met een hogere olieprijs, en dat zou volgens de eigen modellen slecht voor de economie moeten zijn, maar toch wordt het Planbureau steeds optimistischer over de groei. Economen staan niet bekend om hun gymnastische capaciteiten, maar deze spagaat van het CPB is indrukwekkend te noemen.
| CPB voorspelling voor 2006 | ||
| voorspelmoment | olieprijs | economische groei |
| juni 2005 | $45 | 2 % |
| sept. 2005 | $50 | 2,5 % |
| dec. 2005 | $55 | 2,5% |
| april 2006 | $60 | 2,75% |