De geur van vertrouwen

Auteur: Margriet Sitskoorn | 28-10-2008

De geur van vertrouwen

Zou u mij geloven als ik zou vertellen dat er een geheim elixer bestaat waarmee u in één klap, of beter gezegd na één snufje, het vertrouwen dat uw klanten, medewerkers en concurrenten in u stellen kunt vergroten? Dat u met dit elixer de hersenen van de mensen om u heen zo sterk kunt manipuleren dat ze zomaar geld aan u willen geven? Ik weet, het klinkt ongeloofwaardig, maar het elixer bestaat.

Onderzoek Michael Kosfeld
Ik moet u daarvoor het onderzoek van de Zwitserse wetenschapper Michael Kosfeld en zijn collega's uitleggen. Deze onderzoekers lieten hun proefpersonen een eenmalig gokspelletje spelen. De spelers moesten proberen om in paren geld te verdienen. Elk paar bestond uit iemand die geld kon investeren (de investeerder) en iemand die het geld moest beheren (de beheerder). Investeerder en beheerder kenden elkaar niet, hadden elkaar nooit gezien en zagen elkaar tijdens het spel ook niet. De investeerder kon beslissen om een deel van het bij aanvang gekregen geld over te maken aan de beheerder. Iedere inleg bij de beheerder werd verdrievoudigd door de onderzoekers.

Gokken
De beheerder kon vervolgens bepalen of hij een gedeelte van het geld terug zou geven aan de investeerder of dat hij al het geld zelf zou houden. Let wel, hoewel het redelijk zou zijn dat een beheerder de winst die hij maakt met het ingelegde geld van de investeerder deelt met die investeerder, mag hij ook beslissen al het geld zelf te houden. Ook de investeerders waren op de hoogte van deze spelregel. Op het moment dat de investeerder dus beslist om geld over te maken aan de beheerder, heeft hij geen enkele garantie dat hij iets van zijn geld terugziet en moet hij er maar op vertrouwen dat de beheerder hem netjes zal behandelen. Een vertrouwen dat op niets gebaseerd kan zijn. Wat zou u doen als u de investeerder was? De gok wagen of niets investeren en het geld gewoon zelf houden? En wat zou u doen als u in de schoenen van de beheerder stond? Delen of uw winst optimaliseren?



Oxytocine
U denkt misschien dat u dit soort keuzes zelf in de hand heeft, maar laat ik u snel uit de droom helpen. Met een snufje van het geheime elixer kan ik die keuze sterk manipuleren. De investeerders die voor aanvang van het spel een snufje oxytocine in hun neus gespoten hadden gekregen, maakten namelijk - in tegenstelling tot de investeerders die slechts wat placebo hadden geïnhaleerd - in groten getale hun geld over aan hun beheerder. Oxytocine is een stof die in de hersenen wordt aangemaakt en invloed heeft op je sociale en emotionele gedrag. Ook als je oxytocine in de neus spuit, bereikt het de hersenen en oefent het zo invloed op je gedrag uit.

"Wees gewaarschuwd als u een aftershave als relatiegeschenk krijgt"

Vertrouwen vergroot

En die invloed is niet gering, zo laat het onderzoek van Kosfeld zien. Met een vleugje van dit merkwaardige elixer kun je het vertrouwen dat iemand in je stelt in één klap vergroten. Ik hoor u nu de mogelijkheden van deze hersenstof al overdenken. Geen urenlange democratische beslissessies meer, maar snel uw medewerkers van uw gelijk overtuigen door wat oxytocine in de vergaderzaal te spuiten. U kunt uw klanten in no time verzekeren van de noodzaak van uw producten en zo de waarde van de aandelen van uw bedrijf miraculeus laten stijgen.

Relatiegeschenk
Voordat u echter doorslaat in uw dromen, nog even dit. Dit is niet helemaal de eerste keer dat ik dit vertel en ook úw brein is gevoelig voor oxytocine. Mocht u binnenkort dus een nieuwe aftershave of sterk geurende cadeaubon als relatie geschenk krijgen, wees dan gewaarschuwd. Oxytocine komt ook vrij in uw hersenen tijdens een orgasme, maar daar over een andere keer meer.

Lees ook:
> Biografie Margriet Sitskoorn
> Succesvol zijn verlangt goede nachtrust
> Chinees zakendoen: karaokebars en gezelschapsdames
> Succesvol leiderschap


Opinie artikelen van Margriet Sitskoorn

Het bonusgevoel

Het bonusgevoel

Het lijkt logisch dat mensen de waarde van geld bepalen aan de hand van de hoeveelheid goederen die ze er voor kunnen kopen. In andere woorden, dat ze dus afgaan op de relatieve waarde en niet op de absolute waarde van geld. Lees verder

De impact van geld

De impact van geld

Geld heeft een enorme uitwerking op onze hersenen en op ons gedrag. Dat dit voor harde cash opgaat, zal u waarschijnlijk niet verbazen. Maar een hint van geld of zelfs de onbewuste waarneming van geld zorgt er al voor dat mensen harder gaan werken of zich zelfstandiger gedragen. Lees verder

Effectieve reclame

Effectieve reclame

Bedrijven besteden ter beïnvloeding van de verkoopcijfers kapitalen aan reclame. Via advertenties in bladen, tv- en radiospotjes, billboards en spandoeken, telefoontjes, promotie-artikelen en wat nog meer worden we voortdurend blootgesteld aan producten, in de hoop dat wij tot aanschaf worden verleid. Dat reclame soms heel effectief is blijkt uit talloze onderzoeken met als ultiem voorbeeld het Pepsi-paradox onderzoek. Lees verder

De waarde van lef

De waarde van lef

Onze wereld bestaat bij gratie van echte entrepreneurs. Hun creativiteit en ondernemingszin zijn de voedingsbodem voor werk en economische groei. Een kenmerk van entrepreneurschap is dat men risico durft te nemen, risico’s die anderen niet durven nemen. Maar het durven nemen van risico’s wordt niet altijd als iets positiefs gezien. Lees verder

Recessiemedicijn

Recessiemedicijn

De econoom Kenneth Arrow omschrijft vertrouwen als ‘een belangrijk smeermiddel van het sociale systeem’. Vertrouwen is noodzakelijk om menselijke interacties zowel op microniveau als op macroniveau goed te laten verlopen. Zonder vertrouwen geen goede relatie met je partner en kinderen en zonder vertrouwen geen goed draaiende economie. Lees verder

Het ultieme spel

Het ultieme spel

Stelt u zich het volgende eens voor: uw compagnon mag een onverwachte meevaller van 50 duizend euro netto verdelen tussen u en zichzelf. Hij heeft de eenmalige macht van de verdeelsleutel maar u heeft het eenmalig veto- dan wel fiatrecht. Hij mag dus één keer een verdeling voorstellen en u wordt eenmalig in de gelegenheid gesteld om dat bod te accepteren dan wel te weigeren. Als u het bod weigert krijgt niemand iets en gaat het geld verloren. Als u het bod accepteert worden de voorgestelde bedragen aan beiden uitgekeerd. Uw compagnon stelt voor dat u 10 duizend euro krijgt en bedeelt zichzelf 40 duizend euro toe. Zou u het bod accepteren? Of laat u het aan u voorbij gaan? Lees verder

De winstuitkering van 2009

De winstuitkering van 2009

Velen van u hebben over 2008 een winstuitkering uitbetaald gekregen. Misschien is het nog wat vroeg, maar denkt u ook eens aan de winstuitkering van 2009. Hoe zal die er uitzien? Denkt u dat die, gezien de huidige economische malaise, lager uit zal pakken dan de voorafgaande jaren? Bekruipt u misschien zelfs de angst dat er in 2009 helemaal geen bonus te verdelen is, omdat uw bedrijf de broekriem aan zal moeten halen? Lees verder

Het nut van meer macht

Het nut van meer macht

Het is verleidelijk om te denken dat wanneer je een leidinggevende positie bekleedt, het vooral komt omdat je over inherente leiderscapaciteiten beschikt. Je denkt misschien dat je goed kunt plannen, flexibel bent en cruciale dingen van futiliteiten kunt onderscheiden. Je beschikt dan ook over de verdere nodige vaardigheden om de doelen die je voor ogen hebt te realiseren. Lees verder

De smaak van duur is lekker

De smaak van duur is lekker

Wat bepaalt of u iets lekker vindt? Is dat de smaak van iets? Hoe het er uit ziet? Uw behoefte van het moment, of uw kennis over het product? Of hangt het af van uw verwachtingen?
Lees verder

Een foutloos bestaan

Een foutloos bestaan

Wat zou u er voor over hebben om nooit meer een fout te maken? Om de garantie te hebben dat u steeds vóórdat u een fout maakt, wordt gewaarschuwd waardoor u uw gedrag kunt bijstellen en de bijna gemaakte fout kunt voorkomen? Veel? Lees dan vooral door, de mogelijkheid tot een foutloos bestaan is nabij. Lees verder

Meer opinie

Nieuwe businessmodellen

Nieuwe businessmodellen

Online ontwikkelingen maken dat sommige businessmodellen op de schop moeten. Tegelijkertijd doen zich tal van nieuwe kansen voor. Wie stil blijft zitten, delft het onderspit. Lees verder

High value organization

High value organization

Wie – juist nu – transformeert tot een high value organization met focus op de lange termijn, merkt dat financiële groei en continuïteit het gevolg is.
Lees verder

De balancerende innovatiescout

De balancerende innovatiescout

Tekst: Rick Aalbers en Wilfred Dolfsma
De commissaris dient verschillende rollen te vervullen als het gaat om vernieuwing. Hoe kan het bedrijf dit organiseren?
Lees verder

Toezicht in 2020

Toezicht in 2020

Tekst: Marike van Zanten
Het overlijden van Morris Tabaksblat, naamgever van de eerste governance code, markeert het eind van een tijdperk. Hoe zal het commissariaat zichzelf de komende tien jaar innoveren? Een dag uit het leven van de commissaris in 2020.
Lees verder

De innoverende commissaris

De innoverende commissaris

Tekst: Rob Hartgers
Toezichthouders vinden vernieuwing belangrijk, maar weten nog niet goed hoe ze het aan moeten pakken, blijkt uit onderzoek van Deloitte.
Lees verder

Van talent naar rolmodel

Van talent naar rolmodel

Sybilla Dekker: Het herkennen en beoordelen van talent vindt overal plaats. Op de sportvelden vormt scouting al jaren de basis van elk succesvol team. En dat heeft zich verbreed tot elk denkbaar beroep en medium. Zo is er geen televisieavond meer te vinden zonder talentenjacht, met zoektochten naar zangers, dansers, modellen, kappers of koks. Lees verder

Bonusbeleid dat wel werkt

Bonusbeleid dat wel werkt

Tekst: Susanne Stolte
Afgelopen maand november wijdden de media aandacht aan de Nederlandse denktank, die zich buigt over de bank van de toekomst (SLF). De lessen van de kredietcrisis lijken bekend te zijn.
Lees verder

Bring your own

Bring your own

Tekst: Rob van der Hoeven
Privéapparatuur meenemen naar het werk is de trend. Dat maakt de invoering van desktopvirtualisatie noodzakelijk. Hoe kun je dat als cio in goede banen leiden; technisch, juridisch en financieel?
Lees verder

Meer dan alleen de klant centraal

Meer dan alleen de klant centraal

Tekst: Bart van Ingen
In tijden van crisis wordt de broekriem aangehaald en de klant centraal gesteld, maar daarmee ben je er niet. Het gaat erom de gehele productieketen te verbeteren met de klant als uitgangspunt.
Lees verder

Onafhankelijkheid is een state of mind

Onafhankelijkheid is een state of mind

Mijntje Lückerath-Rovers: Onafhankelijkheid is één van de buzzwoorden in toezicht.
Lees verder

Wat mag arbeid kosten?

Wat mag arbeid kosten?

Tekst: Heleen Cocu-Wassink en Jeroen Kirch van Hay Group
Een andere benadering kan heel verhelderend zijn: vraag niet wat de kosten van arbeid zijn, maar wat het rendement op de loonsom is.
Lees verder