Auteur: Willem Middelkoop | 04-10-2006
Het is weer zover. We zitten weer in het Nobelprijzen seizoen. Dat levert nog wel eens verrassingen. Wat hebben we gelachen toen Arafat een gedeelde Nobelprijs voor de vrede kreeg. De uitvinder van de vliegtuigkaping had eindelijk eer van zijn werk. Maar waar worden de Nobelprijzen eigenlijk van betaald. Waar komen al die miljoenen vandaan.
Ik weet niet hoe het met u zit. Maar in mijn schooltijd leerde iedereen dat Alfred Nobel zijn fortuin had verdiend met dynamiet. Hij was rijk geworden door als eerste een procédé te ontwikkelen om op basis van het onstabiele nitroglycerine het veel veiligere dynamiet te maken. Volgens de officiële leer worden uit deze erfenis, sinds 1901, jaarlijks de prijzen gefinancierd voor de beste ontwikkelingen in de natuur en scheikunde, medicijnen, literatuur en op het gebied van de wereldvrede. Maar als je bezig bent met de research voor een boek over de vraag wie de werkelijke macht in deze wereld heeft, kom je over de Nobel familie andere leuke dingen te weten. Zo blijken Alfred Nobel en zijn twee broers vooral rijk te zijn geworden met olie.
Wie de website van de Nobelorganisatie bezoekt vindt maar twee kleine opmerkingen over het olieverleden van Alfred Nobel. Het blijkt dat Alfred één van de drie aandeelhouders was in de 'Brothers Nobel Oil Company (Branobel)' dat werd gerund door zijn broer Ludvig. Dat het Nobel concern geen kleine jongen was in olieland wordt duidelijk uit een klein nieuwsbericht uit de New York Times uit 30 juli 1857 dat ik kort geleden toegestuurd kreeg. Onder de titel 'Gigantische combinatie van oliebelangen' spreekt het bericht over een geheim plan van de familie Nobel om samen met de Rockefellers en de Rothschild bankiers de totale Russische olieproductie olie te kopen. Na het overlijden van Alfred bleek een groot gedeelte van zijn vermogen inderdaad afkomstig uit de waarde van de oliebelangen die het oliebedrijf had opgebouwd rondom Bakoe in de Kaspische Zee. NB: Opmerkelijk is het feit dat twee Nederlandse broers een aantal jaren na elkaar een Nobelprijs wonnen. In 1969 won Jan Tinbergen een Nobelprijs voor economie terwijl Nikolaas Tinbergen vier jaar later, in 1973, een gedeelde Nobelprijs voor medicijnen kreeg.
De Amerikaanse economie draait fantastisch en de Dow Jones zet elke dag een nieuw record. Maar waarom verliest Ford dan elf miljard dollar binnen drie kwartaal? Lees verder
Onze Jan Peter gebruikt het voor zijn campagne. De VVD om kamerleden bij te spijkeren. De Rabobank om hypotheken te verkopen en de farmaceutische industrie om patiënten te leren hoe ze de nieuwe insulinespuiten moet gebruiken. En o ja, twee jonge Amerikaanse ondernemers verdienden er al 1,3 miljard euro mee. Lees verder
Popgroep U2 ontdekte het al. Vliegtuigbouwer EADS ook. Maar ook voor handige jongens is Nederland eigenlijk één groot belastingparadijs. Natuurlijk is het top belastingtarief niet echt interessant. Maar er zijn genoeg manieren om daar nooit in terecht te komen. Lees verder
Het klonk zo veelbelovend. De olieproblemen waren voorbij. In de Canadese zandgronden was meer olie aanwezig dan onder de woestijnen van de Saudi's. Met een olieprijs van rond de 15 dollar, was de exploitatie ervan nooit echt interessant geweest. Lees verder
'Kinderachtig' is namelijk de omschrijving die onze minister van economische zaken Joop Wijn geeft aan een licht kritisch commentaar in de Volkskrant op de goed-nieuws-show van Prinsjesdag. Hij leest liever De Telegraaf. Daar doen ze inderdaad niet kinderachtig. Lees verder
Massavernietigingswapens waren onvindbaar. Maar de CIA gevangenissen, gevuld met wereldwijd ontvoerde verdachten, bleken juist weer wel te bestaan. Eén groot voordeel, we weten nu in ieder geval zeker dat de Amerikaanse autoriteiten ons nog al eens voorliegen. Zeker over zaken van strategisch belang of ten aanzien van de nationale veiligheid. Lees verder
Wanneer het precies is gebeurd weet niemand meer. Maar we zijn ons gezonde verstand een beetje kwijtgeraakt. Lees verder
Wie tijdens zijn vakantie geen Nederlanders wil tegenkomen, maar toch niet verder dan zes uur wil rijden, moet naar het voormalige Oost-Duitsland. Lees verder
Een huishouden runnen kunnen we allemaal, van financiën tot HR. Waarom geven managers hun werknemers dan maar zo’n beperkte taak?
Er bestaat nog steeds een waterscheiding tussen overheid en bedrijfsleven als het gaat om arbeidsmobiliteit. Terwijl er juist grote behoefte is aan mensen die vertrouwd zijn met beide werelden.
Leidinggevenden en consultants putten bewust uit zinloze middelen om mensen in het gareel te houden.
De fusie- en overnamemarkt mag dan sinds het uitbreken van de financiële crisis onder druk staan, kansen zijn er zeker ook. En die komen steeds vaker uit de opkomende markten. Lees verder
Cloud computing kan de ondergang worden voor bedrijven, omdat het IT-vakgebied er nog niet klaar voor is.
De Nederlandse Corporate Governance Code verwacht van aandeelhouders in Nederlandse beursvennootschappen dat ze zich gedragen als een steward. In Engeland is daarvoor in 2010 zelfs speciaal een Stewardship Code gepubliceerd.
Overheden moeten klantgerichter werken, maar ze moeten tegelijkertijd recht doen aan procedures en wetten. Een spagaat, maar geen onmogelijke. Lees verder
Verduurzaming van vastgoed is dé manier om verhuur- en verkoopbaarheid van panden te verhogen. Het resultaat van investeringen wordt na een paar jaar zichtbaar, maar er is ook direct rendement. Lees verder
Cfo’s moeten zich bij herstructureringen ontpoppen tot partner in change van de ceo. Maar dan moeten ze wel werken aan hun blinde vlek: het ‘menselijke vlak.’ Lees verder