Manifest vrouwen op topposities

Auteur: Gastauteur | 22-12-2009

Het wil in Nederland maar niet vlotten met het aantal vrouwen op topposities. Daarom riepen ruim tweehonderd topvrouwen met een manifest op te komen tot een wettelijk vastgesteld quotum. Over vijf jaar dient op 40 procent van de topposities in Nederland een vrouw te zitten.

"Tijd en geduld zijn op", zegt Bercan Günel, partner van het executive search-bureau Woman Capital. "We hebben van alles geprobeerd. Er zijn taskforces in het leven geroepen, codes opgesteld, verklaringen uitgegeven, discussiegroepen gestart. En wat heeft het opgeleverd? We zijn in de laatste twee decennia wat betreft vrouwen op topposities niet boven de 6 procent uitgekomen. De meest optimistische voorspelling komt nu uit op 12 procent in het jaar 2035. Dat is vanwege de verspilling van talent en zakelijke kansen niet meer acceptabel."

Quota-Manifest
Het Quota-Manifest dat Woman Capital eind september publiceerde, is ondertekend door tweehonderd topvrouwen. Het pleit voor een wettelijk vastgestelde quotum van 40 procent vrouwen in commissarissen- en toezichtfuncties voor alle beursgenoteerde bedrijven, overheidsinstellingen en publieke en semi-publieke organisaties. Dit percentage zou volgens het manifest in 2014, dus in vijf jaar tijd, moeten worden bereikt.

Vrouwelijke commissarissen
De inspiratie voor de quota ontleende Woman Capital onder meer aan Noorwegen, waar een dergelijke regeling in vier jaar tijd heeft geleid tot een percentage van 45 procent vrouwen op topposities. De reden om te kiezen voor commissarissen is dat deze invloed hebben op de benoeming van bestuurders. Als in de raden van commissarissen meer vrouwen zitting hebben, zullen zij er voor zorgen dat er ook meer vrouwen in de raden van bestuur worden benoemd, zo is de verwachting van de opstellers van het manifest.

Doel manifest
Toch is een quota niet geheel onomstreden. Günel: "Zelf heb ik ook liever geen quota. Mensen en organisaties moeten hun eigen verantwoordelijkheid nemen. Maar als dat niet gebeurt, dan is er iets anders nodig. Wij beschouwen het manifest als een duidelijk signaal dat als doel heeft de discussie los te trekken. Er moet nu echt iets veranderen."

Kwaliteiten vrouwen
Een ander bezwaar tegen een wettelijke regeling is dat vrouwen dat zelf niet zouden willen. Vrouwen zouden alleen vanwege hun kwaliteiten topfuncties willen vervullen, maar niet omdat organisaties daartoe verplicht zijn. Günel: "Zo zit het niet in elkaar. Topvrouwen zijn zich terdege bewust van hun kwaliteiten en pakken de kans om meer impact en invloed te hebben. Dat doen ze niet alleen voor zichzelf, maar ook voor andere vrouwen. Ze zien beslist het belang van rolmodellen en nemen ook daarom hun verantwoordelijkheid." Günel voegt hieraan toe dat de diverse crises aangeven dat het tijd is voor vernieuwing. "Niet alleen tijd voor andere, vrouwelijke kwaliteiten, maar vooral ook voor gemengde teams."

Topvrouwen in bedrijfsleven
Naar aanleiding van de kredietcrisis heeft Woman Capital een jaar geleden een oproep gedaan aan minister Wouter Bos om deze crisis aan te grijpen om meer vrouwen in de top van ondernemingen te benoemen. "De minister heeft daar wat betreft de financiële sector heel goed op gereageerd, maar de rest van het bedrijfsleven niet of nauwelijks.' De kans wordt echter steeds groter dat het bedrijfsleven ervoor zal kiezen om meer vrouwen in de top te benoemen. Woman Capital staat namelijk niet alleen in haar pleidooi voor een wettelijk vastgesteld percentage.

Vergadering Tweede Kamer
Vorig voorjaar pleitte FNV-voorzitter Agnes Jongerius ook al voor een quota van 40 procent en dit werd enkele weken later overgenomen door Mariëtte Hamer en Paul Kalma van de Partij van de Arbeid. "In oktober vergadert de Tweede Kamer hier weer over", aldus Günel. "Het bewustzijn groeit dat er iets moet gebeuren. Je ziet het bijvoorbeeld op vergaderingen van aandeelhouders, waar steeds vaker de vraag wordt gesteld waarom er alleen maar mannen achter de tafel zitten. Dus het gaat de goede kant op. Wat nodig is, is een zetje in de juiste richting. Ik ben daarom optimistisch over het effect van het Quota-Manifest."

Lees ook:
> Vrouwen tekenen voor meer topfuncties
> Vrouwen in opmars
> Meer vrouwen, minder winst
> Vijftig procent meer vrouwen in topposities
> ING steeds minder populair onder topvrouwen