De voedseltransitie gaat te langzaam
Ophef eerder deze maand, toen de nieuwe Schijf van Vijf werd gepresenteerd door het Voedingscentrum. In die Schijf werd meer rekening gehouden met de klimaatimpact van voeding. Daarmee werd bijvoorbeeld het aandeel rood vlees flink ingeperkt. Partijen in de Tweede Kamer vonden dat het Voedingscentrum daarmee het boekje te buiten ging: dat adviezen zouden alleen moeten gaan over wat gezonde voeding is, en niet of die voeding ook duurzaam is. Geert Wilders postte een foto van gehaktballen op X, Caroline van der Plas mocht op televisie komen uitleggen waarom de boeren weer de dupe zijn.
Dus nu zag minister Hermans van Volksgezondheid zich genoodzaakt de nieuwe adviezen te verdedigen. Het zijn tenslotte maar adviezen, iedereen mag zelf beslissen wat er in het winkelmandje gaat.
Toch is het jammer dat vooral rechtse partijen zo in een kramp schieten bij de suggestie dat we ook eens aan de natuur moeten denken bij het koken. De voedseltransitie is één van de grootste uitdagingen van de komende tijd. Maar de reactie is ook niet verrassend. Vorig jaar schreven Roger van Engelen en Pim Rossen nog in dit essay: ‘Voeding is cultuur. Voeding is identiteit. Als gevolg daarvan is de voedingsmarkt niet de markt met de grootste bewegingen. Trends dienen zich weliswaar snel aan, maar verspreiden zich langzaam.’
Gezien de emotie die rondom voedsel hangt is het logisch dat de consument zich niet zomaar tot verandering laat dwingen. Maar, zo staat ook in het essay, die verandering is wel echt nodig. We hebben namelijk rond 2070 zo’n 10 miljard monden te voeden. De voedselproductie moet dus omhoog, terwijl de impact op het milieu eigenlijk nu al drastisch omlaag moet.
Je kunt proberen het gedrag van de consument ongemerkt te veranderen, zoals in het voorbeeld van de stroopwafels bij Albert Heijn dat Dick Boer in dit interview gaf. Niet rigoureus in het suikergehalte snijden, maar het stapje voor stapje verlagen zodat de consument het niet merkt.
Maar uiteindelijk is het een te groot risico om verduurzaming van de voedselketen aan de markt over te laten. Recent zei Han Kolff het nog: ‘Ik ben er inmiddels van overtuigd dat de sector met marktwerking alleen te langzaam verduurzaamt. We hebben meer centrale regie en regulering nodig.’
Dus dan is zo’n nieuwe Schijf van Vijf nog maar het begin.
Reageren? Mail ons op redactie@scopebusinessmedia.nl