Risk en finance
De ene crisis is de andere niet. Voor beroepsgroepen in het bedrijfsleven die zich bezighouden met de financiële risico’s van hun bedrijfsvoering (voorop de risk managers, controllers, accountants, registeraccountants, chief risk officers en chief finance officers) is de coronacrisis de eerste crisis in twee decennia gebleken waar zij niet kop van jut zijn gebleken.
Opkomst chief risk officer
Die professionalisering kon echter niet voorkomen dat een volgende financiële crisis zich weer aandiende. De kredietcrisis vanaf 2007 raakte vooral de financiële sector en de bancaire sector. Kort daarna volgde de eurocrisis, die de eurozone en ook heel Europa in crisis dompelde. Juist in het hart van het kapitalistische systeem (de financiële sector) risico-regels systematisch werden omzeild en met de voeten getreden. Compliance bleek niet de oplossing. Een diepe economische crisis volgde. Banken wankelden of gingen failliet. De Europese Centrale Bank (ECB) moest redding brengen. Deze crisis leidde tot de opmars in de boardroom van de chief risk officer. Vooral in financiële concerns is de cro-functie inmiddels een centrale rol. Die houdt zich niet alleen met regels en compliance bezig maar ook met het stimuleren van goed gedrag. Tegenwoordig wordt de combinatie ook wel Hearts & Minds genoemd.Terug naar het begin. Hoe anders zit het met de COVID-19 crisis. Aan de economische crisis die begon 2020 lag geen grootschalig frauderen of risicovol gedag ten grondslag, maar een gezondheidscrisis. De financial professionals staan bij deze crisis letterlijk buiten verdenking. Dit is geen crisis van te hoge schulden, te veel risico, of het voeren van een slechte boekhouding. De crisis is in eerste instantie veroorzaakt doordat COVID-19 ieders bewegingsvrijheid sterk beperkt.Dat de finance professional of de chief financial officer niet kop van jut zijn, betekent ook weer niet dat ze het rustig kregen in deze crisis. Integendeel, ongekend waren in 2020 de omzetverliezen in veel bedrijfstakken. Of het nou bij private-equitydeelnemingen is, bij beursgenoteerde bedrijven of familiebedrijven, voor de cfo is het in de crisis juist alle hens aan dek.
Integrated reporting
Dat geldt, tot slot, niet alleen wat betreft risicomanagement of risicobeheersing. Ook de (register)accountant heeft het drukker gekregen. Consumenten en beleggers, mede kopschuw gemaakt door de crises van de afgelopen twee decennia, eisen van bedrijven veel meer transparantie en ‘een goed verhaal’. Dat goede verhaal betekent: ga je transparant en correct om met klanten, leveranciers, werknemers en andere stakeholders? Maar ook: hoe ziet de supply chain eruit? Hoe duurzaam of circulair is die? Voor organisaties leidt die toegenomen maatschappelijke druk ertoe dat ze niet enkel meer financieel dienen te rapporteren, maar ook over zaken als duurzaamheid en goed bestuur. Integrated reporting, heet het dan. Wat begon bij het Sustainability Report, waarin bedrijven over hun duurzaamheidsaspiraties vertellen, wordt steeds meer een centraal onderdeel van de bedrijfsvoering en daarmee de boekhoudgewoontes.
.jpg)
Linde Jansen (PostNL): ‘Finance is een frontrunner’
Na een jarenlange loopbaan bij bierbrouwer Heineken stapte Linde Jansen afgelopen jaar over naar postbedrijf PostNL voor haar allereerste rol als cfo. Ze kon meteen aan de slag met een nieuwe strategie. Jansen is niet een cfo die enkel op de cijfertjes zit: ‘Als finance zijn wij echt transformation leaders, geen transformation supporters.’
Lees verder
Marike Bonhof, cfo van woningcorporatie Ymere, heeft te maken met grote maatschappelijke opgaven. Er moet gebouwd en verduurzaamd worden en tegelijkertijd moet er geïnvesteerd worden in leefbaarheid van wijken. Niet alles kan tegelijkertijd, terwijl dat eigenlijk wel zou moeten, merkt ze. Als het gaat om investeringen, stuit ze soms op scepsis. ‘Duurzaamheid zou te veel kosten, en vooral de huurder benadelen. Ik heb laten zien dat betaalbaarheid, leefbaarheid en duurzaamheid heel goed samengaan.’
Nauwe samenwerking tussen ceo en cfo is niet langer alleen een functionele noodzaak, maar ook een strategische vereiste. Onderling vertrouwen is daarbij cruciaal, maar niet vanzelfsprekend. Neem de tijd om een vertrouwensband op te bouwen, het liefst nog voordat er een moeilijke periode aanbreekt, zo klonk het tijdens het cfo-diner van Deloitte in de Kerkzaal van het H’ART Museum in Amsterdam. ‘Dan zijn bijna alle fricties oplosbaar.’
Marike Bonhof (Ymere): ‘Kleine investering, grote impact’
Marike Bonhof, cfo van woningcorporatie Ymere, heeft te maken met grote maatschappelijke opgaven. Er moet gebouwd en verduurzaamd worden en tegelijkertijd moet er geïnvesteerd worden in leefbaarheid van wijken. Niet alles kan tegelijkertijd, terwijl dat eigenlijk wel zou moeten, merkt ze. Als het gaat om investeringen, stuit ze soms op scepsis. ‘Duurzaamheid zou te veel kosten, en vooral de huurder benadelen. Ik heb laten zien dat betaalbaarheid, leefbaarheid en duurzaamheid heel goed samengaan.’
De relatie tussen ceo en cfo vergt continu onderhoud
Nauwe samenwerking tussen ceo en cfo is niet langer alleen een functionele noodzaak, maar ook een strategische vereiste. Onderling vertrouwen is daarbij cruciaal, maar niet vanzelfsprekend. Neem de tijd om een vertrouwensband op te bouwen, het liefst nog voordat er een moeilijke periode aanbreekt, zo klonk het tijdens het cfo-diner van Deloitte in de Kerkzaal van het H’ART Museum in Amsterdam. ‘Dan zijn bijna alle fricties oplosbaar.’
.jpg)
.jpg)
Wie denkt dat cybersecurity thuishoort in de serverruimte, heeft het mis. De recente aanval op Odido bewijst: dit is een zaak voor de boardroom – waar integraal risicomanagement en dataminimalisatie agendapunten moeten zijn.
Digitalisering vormt de basis van de economie en verandert in hoog tempo hoe organisaties functioneren. De afhankelijkheid van digitalisering vergroot de kwetsbaarheid. Het is dus zaak dat organisaties hun digitale weerbaarheid op orde hebben. Dat kan alleen als cybersecurity niet enkel als technisch IT-dossier wordt gezien, maar ook als een strategisch vraagstuk met de top van de organisatie als eindverantwoordelijke. Chantal Vergouw van KPN signaleert drie strategische bewegingen die daarbij bepalend worden.
Euronext-topman René van Vlerken heeft zorgen over de Nederlandse en de Europese kapitaalmarkt. De urgentie voor de totstandkoming van de Europese kapitaalmarkt is gigantisch gegroeid, en dus is het consolideren van een Europese kapitaalmarkt zijn belangrijkste uitdaging. ‘Er is kapitaal genoeg, maar de markt is te gefragmenteerd in Europa.’
Dataminimalisatie in de strijd tegen cybercrime
Wie denkt dat cybersecurity thuishoort in de serverruimte, heeft het mis. De recente aanval op Odido bewijst: dit is een zaak voor de boardroom – waar integraal risicomanagement en dataminimalisatie agendapunten moeten zijn.
Digitale weerbaarheid is chefsache
Digitalisering vormt de basis van de economie en verandert in hoog tempo hoe organisaties functioneren. De afhankelijkheid van digitalisering vergroot de kwetsbaarheid. Het is dus zaak dat organisaties hun digitale weerbaarheid op orde hebben. Dat kan alleen als cybersecurity niet enkel als technisch IT-dossier wordt gezien, maar ook als een strategisch vraagstuk met de top van de organisatie als eindverantwoordelijke. Chantal Vergouw van KPN signaleert drie strategische bewegingen die daarbij bepalend worden.
René van Vlerken (Euronext): ‘De eindstrategie is een Europese kapitaalmarkt’
Euronext-topman René van Vlerken heeft zorgen over de Nederlandse en de Europese kapitaalmarkt. De urgentie voor de totstandkoming van de Europese kapitaalmarkt is gigantisch gegroeid, en dus is het consolideren van een Europese kapitaalmarkt zijn belangrijkste uitdaging. ‘Er is kapitaal genoeg, maar de markt is te gefragmenteerd in Europa.’
.jpg)
Mark Rutten (Swinkels): ‘We mogen wel grotere investeringen doen’
Mark Rutten is sinds 2024 cfo en lid van de raad van bestuur van brouwer Royal Swinkels. Hij kwam over van concurrent Heineken, waarvoor hij jarenlang in het buitenland werkte. Zijn ambities bij Swinkels? Internationaler denken en wat meer lef als het gaat om investeringen. ‘Ja, dat is wellicht het tegenovergestelde van wat je van een cfo verwacht.’
Lees verderMeest gelezen
Waarom kopen bedrijven massaal hun eigen aandelen terug?
Bedrijven verzuipen in cash. Om de aandeelhouders te behagen, wordt voor miljarden euro's aan eigen aandelen teruggekocht op de beurs. Maar wat schiet het bedrijf daar zelf mee op?
Dít vinden techinvesteerders aantrekkelijk
Waar moeten bedrijven aan voldoen om in de smaak te vallen bij drie groeiende techinvesteerders? Onze rondetafeldeelnemers zijn verbonden aan investeringsmaatschappijen met grote impact op het softwarelandschap in Nederland.
Cfo, neem zelf de regie over de winstprognose
Sandra Phlippen (ABN Amro): ‘Een CO2-heffing is geen straf’
Mirjam van Thiel (Acomo): ‘Een cfo is meer dan het financiële geweten’
‘Verduurzaming staat niet op zichzelf’
Financiële kwetsbaarheid in Nederland
Bas Brouns (KLM): ‘De marge omhoog krijgen is onze grootste zorg’
De cfo als strategisch navigator in een nieuwe wereldorde
Bedrijven formuleerden de afgelopen jaren ambitieuze duurzaamheidsdoelstellingen. Langzaam maken die verwachtingen plaats voor realisme. Het besef groeit dat de transitie naar een duurzamer bedrijfsmodel complex en kostbaar is, constateert Mohamed Bouker, partner bij Deloitte. Zijn boodschap: communiceer transparant en eerlijk naar alle stakeholders. Ook als dat lastig is.
Weten dat een grootschalig project dreigt te mislukken of weten dat de logistiek binnen een divisie niet op rolletjes loopt: vanaf 1 januari 2025 mogen bestuurders potentiële risico’s niet meer onder de pet houden dankzij de komst van de lang besproken Verklaring Omtrent Risicobeheersing (VOR). VOR-werkgroepvoorzitter Jaap van Manen en hoogleraar Marlies de Vries geven hun visie op de VOR. ‘Eerlijk vertellen wat er speelt op het vlak van risicomanagement getuigt van gezonde koopmansgeest.’
Cfo, wees eerlijk over de haalbaarheid van duurzaamheidsambities
Bedrijven formuleerden de afgelopen jaren ambitieuze duurzaamheidsdoelstellingen. Langzaam maken die verwachtingen plaats voor realisme. Het besef groeit dat de transitie naar een duurzamer bedrijfsmodel complex en kostbaar is, constateert Mohamed Bouker, partner bij Deloitte. Zijn boodschap: communiceer transparant en eerlijk naar alle stakeholders. Ook als dat lastig is.
Jaap van Manen en Marlies de Vries over de Verklaring Omtrent Risicobeheersing (VOR)
Weten dat een grootschalig project dreigt te mislukken of weten dat de logistiek binnen een divisie niet op rolletjes loopt: vanaf 1 januari 2025 mogen bestuurders potentiële risico’s niet meer onder de pet houden dankzij de komst van de lang besproken Verklaring Omtrent Risicobeheersing (VOR). VOR-werkgroepvoorzitter Jaap van Manen en hoogleraar Marlies de Vries geven hun visie op de VOR. ‘Eerlijk vertellen wat er speelt op het vlak van risicomanagement getuigt van gezonde koopmansgeest.’
De cfo als challenger en aanjager
CFO survey Deloitte: AI en finance gaan prima samen
Leon van Riet (NN Group) over de pensioentransitie: ‘Geen tijd te verliezen’
Van changemaker-cfo tot chief value officer
Jos Baeten (a.s.r.): ‘Drie principes bij consolidatie’
