Geopolitiek
Geopolitiek is geen een abstract risico; het is een direct boardroom-issue. Veel (Nederlandse) ceo's beschouwen geopolitieke onzekerheid als een topbedreiging voor hun organisatie, en terecht. Handelsconflicten, sancties, regionale instabiliteit en nieuwe machtsblokken beïnvloeden supply chains, toegang tot markten en zelfs de reputatie van ondernemingen. Zelfs bedrijven die hoofdzakelijk binnen Nederland opereren, ervaren de druk van prijsvolatiliteit, leveringsvertragingen en veranderende regelgeving. Geopolitiek vraagt dus om structurele verankering in strategie en governance.
Dat betekent niet alleen anticiperen op risico’s zoals exportrestricties of wisselkoersschommelingen, maar ook het identificeren van nieuwe marktkansen en partnerschappen. Het is daarbij cruciaal dat bestuurders niet alleen kijken naar de directe operationele gevolgen, maar ook naar structurele trends. De verschuiving van economische macht naar Azië, de groei van technologische soevereiniteit en de veranderende rol van internationale instituties hebben langetermijnimpact. Bedrijven die deze patronen herkennen en vertalen naar strategische keuzes, vergroten hun veerkracht en concurrentiepositie.
Dat vraagt om een combinatie van langetermijnvisie en kortcyclische sturing, waarbij plannen regelmatig worden herijkt op basis van de laatste geopolitieke ontwikkelingen. Veranderende geopolitiek biedt ook kansen. Wanneer handelsroutes verschuiven, ontstaan nieuwe regionale markten. En wanneer overheden strategische autonomie nastreven, kan dat leiden tot subsidies en stimuleringsprogramma’s voor lokale productie of technologieontwikkeling.
Bestuurders moeten geopolitiek niet enkel willen managen, maar juist gebruiken als bron van innovatie en groei. Strategische flexibiliteit wordt een kerncompetentie.
Ron Keller: ‘De geopolitieke reset gaat decennia duren’
Voormalig topdiplomaat Ron Keller beschikt over enorme geopolitieke en financieel-economische kennis. Hij ziet een uitweg uit de crisis waarin ons continent zich bevindt: Europa slagvaardiger, veiliger en welvarender maken. Dat gaat niet snel en ook niet zonder slag of stoot. Voor ondernemers en investeerders heeft Keller een boodschap: ‘De geopolitieke reset gaat decennia duren. Neem de risico’s serieuzer en werk aan veerkracht.’
Lees verder.jpg)
Handel is een cruciaal middel om de huidige geopolitieke spanningen het hoofd te bieden. Maar handel is helaas een ondergeschoven kindje, schrijft Rem Korteweg van Instituut Clingendael. Handelsakkoorden zijn hete aardappelen die politiek graag doorgeschoven worden en zelfs het Rapport Wennink zwijgt over een van de belangrijkste bronnen van ons toekomstig verdienvermogen.
Snelheid is het devies in een wereld vol geopolitieke verschuivingen. Maar haast kent ook risico’s. Leiders worden gedwongen om tegelijk door te pakken én pas op de plaats te maken.
Meer aandacht voor handel, meer economische veiligheid
Handel is een cruciaal middel om de huidige geopolitieke spanningen het hoofd te bieden. Maar handel is helaas een ondergeschoven kindje, schrijft Rem Korteweg van Instituut Clingendael. Handelsakkoorden zijn hete aardappelen die politiek graag doorgeschoven worden en zelfs het Rapport Wennink zwijgt over een van de belangrijkste bronnen van ons toekomstig verdienvermogen.
Verandering vergt snelheid, maar óók zorgvuldigheid
Snelheid is het devies in een wereld vol geopolitieke verschuivingen. Maar haast kent ook risico’s. Leiders worden gedwongen om tegelijk door te pakken én pas op de plaats te maken.
Europa laat zich nog altijd meeslepen door een Amerikaanse agenda die niet de onze is. Het resultaat? Europese bedrijven verliezen marktaandeel, missen kansen en worden verrast door Chinese concurrenten die ze hadden onderschat. Van Philips’ verlies van zijn MRI-dominantie tot ASML’s exportbeperkingen die averechts uitpakten: Europa betaalt de prijs voor een gebrek aan eigen visie. Het is tijd voor een koerswijziging, schrijven China-deskundigen Valérie Hoeks en Sanne van der Lugt.
De recente NAVO-top in Den Haag was een doorslaand succes. Vooral doordat NAVO-baas Mark Rutte de Amerikaanse president Donald Trump met fluwelen handschoenen aanpakte, is de eenheid binnen de organisatie bewaard gebleven. Goed nieuws dus voor defensiebedrijven die naar de Verenigde Staten exporteren, al dreigen ook zij de dupe te worden van nieuwe handelsbarrières. De vraag is daarom wie namens Europa kan onderhandelen met Trump, om een kostbare handelsoorlog te voorkomen.
Het ministerie van Defensie staat voor een ongekende opschaling. Hoe doet de organisatie dat, waar lopen ze tegenaan en wat is de rol van het bedrijfsleven daarin? Sjoerd van der Smissen van Deloitte zegt: ‘Het bedrijfsleven moet zijn eigen rol pakken.’ Hij gaat in gesprek met secretaris-generaal van Defensie Maarten Schurink: ‘Bedrijven kunnen de samenleving en Defensie helpen.’
Europa moet zijn eigen China-koers varen
Europa laat zich nog altijd meeslepen door een Amerikaanse agenda die niet de onze is. Het resultaat? Europese bedrijven verliezen marktaandeel, missen kansen en worden verrast door Chinese concurrenten die ze hadden onderschat. Van Philips’ verlies van zijn MRI-dominantie tot ASML’s exportbeperkingen die averechts uitpakten: Europa betaalt de prijs voor een gebrek aan eigen visie. Het is tijd voor een koerswijziging, schrijven China-deskundigen Valérie Hoeks en Sanne van der Lugt.
Met spoed gezocht: een Europese Trump-fluisteraar
De recente NAVO-top in Den Haag was een doorslaand succes. Vooral doordat NAVO-baas Mark Rutte de Amerikaanse president Donald Trump met fluwelen handschoenen aanpakte, is de eenheid binnen de organisatie bewaard gebleven. Goed nieuws dus voor defensiebedrijven die naar de Verenigde Staten exporteren, al dreigen ook zij de dupe te worden van nieuwe handelsbarrières. De vraag is daarom wie namens Europa kan onderhandelen met Trump, om een kostbare handelsoorlog te voorkomen.
Samenwerking defensie en bedrijfsleven: ‘Innoveren en opschalen’
Het ministerie van Defensie staat voor een ongekende opschaling. Hoe doet de organisatie dat, waar lopen ze tegenaan en wat is de rol van het bedrijfsleven daarin? Sjoerd van der Smissen van Deloitte zegt: ‘Het bedrijfsleven moet zijn eigen rol pakken.’ Hij gaat in gesprek met secretaris-generaal van Defensie Maarten Schurink: ‘Bedrijven kunnen de samenleving en Defensie helpen.’
Weerbaarheid als publiek-private zaak
De politieke ontwikkelingen op wereldschaal gaan snel en niet allemaal in een gunstige richting. Aanpassing is broodnodig, maar het achterhaalde denken in maakbaarheid en efficiency staat het versterken van onze weerbaarheid in de weg. Rob Bauer, voormalig voorzitter van het Militair Comité van de NAVO en tegenwoordig Edge Fellow van Deloitte benadrukt samen met Deloitte-partner Kim Vrielink dat deze veiligheidscrisis een enorme inspanning van zowel de overheid als het bedrijfsleven vergt. ‘Maatschappelijke weerbaarheid is niet alleen afhankelijk van militaire slagkracht.’
Lees verder
De hernieuwde ambtstermijn van Donald Trump is begonnen met veel retoriek over importtarieven en handelsbarrières. Wat er daadwerkelijk gaat veranderen in het handelsbeleid van de Verenigde Staten is minder duidelijk. Marc ter Haar, executive director van de American Chamber of Commerce in Nederland, gaat in op hoe Nederlandse bedrijven die naar de VS exporteren het beste met de onzekerheid om kunnen gaan.
Het bruist van de plannen in de zoektocht naar hernieuwde Europese economische en politieke macht. Een ongekende sfeer van verandering hangt in de lucht. Europese hervormingen zijn broodnodig, maar eerdere ambities en hervormingen liepen vast en politici lijken liever nieuw beleid te presenteren dan dat zij lessen trekken en evalueren. Hier ligt een rol voor Nederland én voor het bedrijfsleven, schrijft Adriaan Schout van Instituut Clingendael.
Zakendoen met de VS kan ook in woelige tijden
De hernieuwde ambtstermijn van Donald Trump is begonnen met veel retoriek over importtarieven en handelsbarrières. Wat er daadwerkelijk gaat veranderen in het handelsbeleid van de Verenigde Staten is minder duidelijk. Marc ter Haar, executive director van de American Chamber of Commerce in Nederland, gaat in op hoe Nederlandse bedrijven die naar de VS exporteren het beste met de onzekerheid om kunnen gaan.
Nieuwe EU-ambities falen zonder het realisme van politici en bedrijfsleven
Het bruist van de plannen in de zoektocht naar hernieuwde Europese economische en politieke macht. Een ongekende sfeer van verandering hangt in de lucht. Europese hervormingen zijn broodnodig, maar eerdere ambities en hervormingen liepen vast en politici lijken liever nieuw beleid te presenteren dan dat zij lessen trekken en evalueren. Hier ligt een rol voor Nederland én voor het bedrijfsleven, schrijft Adriaan Schout van Instituut Clingendael.
Nederland let op: Trump kiest voor America First
Hoe goed ben je voorbereid op de transitie naar duurzaamheid?
Deel jouw visie in onze korte survey in samenwerking met Nyenrode Business Universiteit! Met jouw input krijgen we scherp zicht op de thema’s die leven bij bestuurders, commissarissen en andere governance-professionals. De resultaten publiceren we op 10 maart in ons magazine en online. Het invullen kost ongeveer vijf minuten. >> Doe mee aan de survey
Duurzaamheid als kompas in een onstabiele wereld
De Nieuwe Zijderoute
