Corien Wortmann-Kool (ABP): 'Wat gisteren ambitieus was, is het morgen niet meer'

Corien Wortmann-Kool (ABP): 'Wat gisteren ambitieus was, is het morgen niet meer'

29-09-2021 | Interviewer: Leen Paape | Auteur: Emely Nobis

Lange tijd lag de focus van het bedrijfsleven op het efficiënt maken van bedrijfsprocessen en het vergroten van winst. Onze tijd vraagt om een nieuw verhaal waarin verantwoord leiderschap centraal staat. Leen Paape gaat hierover in gesprek met Corien Wortmann-Kool, bestuursvoorzitter van ABP, commissaris van Aegon en DSM en voorzitter van de raad van toezicht van Save the Children Nederland.

Wat betekent verantwoord leiderschap voor u?
‘Wat mij betreft richt verantwoord leiderschap zich per definitie op duurzame waardecreatie voor klanten, medewerkers én de maatschappij. Daarnaast is transparantie belangrijk, zodat alle stakeholders betrokken worden bij de strategie en de uitvoering ervan. Ten derde moet een leider zorgen voor een cultuur van openheid, waarin diversiteit op allerlei dimensies de ruimte krijgt. Die drie dimensies moeten vervolgens in daden worden vertaald. Het blijft nog te vaak bij ronkende woorden in jaarverslagen. Om echt invulling te geven aan ambities op bijvoorbeeld het gebied van milieu of een betere samenleving, moeten deze in het hart van de strategie worden verankerd. Dat impliceert niet alleen dat doelstellingen heel expliciet worden geformuleerd en dat je er verantwoording over aflegt, maar bijvoorbeeld ook dat die niet-financiële doelen nadrukkelijk onderdeel uitmaken van de prestatieafspraken met het management.’ 


Als bestuursvoorzitter van ABP staat u onder druk van actiegroepen om sneller te stoppen met fossiele en andere milieuvervuilende beleggingen. Kan en moet het sneller?
‘We nemen duurzaamheidscriteria al een aantal jaren mee in al onze beleggingsbeslissingen. Vorig jaar hebben we ons beleid vernieuwd. We willen met onze beleggingsportefeuille bijdragen aan de transitie naar een klimaatneutrale economie en samenleving in 2050. Daarvoor zijn fundamentele veranderingen in de economie en samenleving noodzakelijk. We richten ons daarom op drie grote transities. Het gaat niet alleen over de energietransitie, maar ook over hergebruik van grondstoffen, behoud van biodiversiteit én de transitie naar een digitale economie. De ontwikkelingen gaan nu zo snel dat wat gisteren ambitieus was, het morgen niet meer is. We bekijken nu hoe we onze doelen verder kunnen aanscherpen. Onze pensioendeelnemers vragen daarom en ook het IPCC- rapport nemen we daarin mee. Het is geen optie om morgen al onze fossiele beleggingen te verkopen. Hoe moet het dan verder met het vervoersysteem en met huishoudens en industrieën die daar nog van afhankelijk zijn? Wij kiezen ervoor om ook te investeren in bedrijven die op de goede weg zijn en die de ambitie hebben om een bijdrage te leveren aan de transities die nodig zijn. Daar zullen we ze vervolgens wel scherper op moeten afrekenen, zodat we beter aan onze deelnemers kunnen uitleggen welke resultaten we met ons beleid boeken. Van bedrijven die op hun handen blijven zitten, zullen we sneller afscheid moeten nemen. De richting is dus goed, maar de lat moet omhoog.’

Moet verantwoord ondernemen wettelijk worden afgedwongen, zoals Jaap Winter en andere hoogleraren ondernemingsrecht bepleiten?
‘Klimaatambities halen via de bepleite wettelijke verankering leidt tot verdere juridisering en dat lijkt me niet de juiste koers. Ik geloof veel meer in de dialoog met maatschappelijke organisaties en consumenten. Ook zie ik een meerwaarde in rapportage- eisen, waarin bedrijven en beleggers moeten laten zien dat ze duurzaamheidsclaims echt waarmaken. De volgende stap is dat bedrijven hun niet-financiële data moeten laten auditen en zorgen voor een positive assurance-verklaring. Nu gebeurt dat nog vrijwillig. Als het een verplichting wordt, verbetert de kwaliteit van data en zal het bovendien als stimulans werken, want dan komt die informatie in het jaarverslag. Dan moeten bedrijven letterlijk met de billen bloot.’

U bent ook politica en CDA-lid. Welke verwachting heeft u van de politiek als het gaat om verantwoord leiderschap op klimaatgebied?
‘Er zijn in Nederland enorme investeringen nodig in infrastructuur, bijvoorbeeld in het elektriciteitsnetwerk en het openbaar vervoer. De mogelijkheden om publieke middelen en privaat kapitaal bij elkaar te leggen om die investeringen van de grond te tillen, worden in Nederland onderbenut. In Europa gebeurt dat via de Green Deal. Ik zou wensen dat ook hier meer op zulke afspraken tussen de Rijksoverheid en andere partijen wordt ingezet.’

Dit interview is gepubliceerd in Management Scope 08 2021.

Corien  Wortmann - Kool

Geïnterviewd: Corien Wortmann - Kool

  • > Bestuursvoorzitter   ABP
  • > Commissaris   DSM
  • > Commissaris (vice-voorzitter)   Aegon
  • > Voorzitter raad van toezicht   Save the Children Nederland
  • > Jurylid   Prix Veuve Cliquot
Leen Paape

Interviewer: Leen Paape

Management Scope Rankings

Bekijk hier alle rankings die Management Scope jaarlijks samenstelt.

Meer interviews

Bart Leurs (Rabobank): 'Volledige transparantie over klantdata'

Bart Leurs (Rabobank): 'Volledige transparantie over klantdata'

De Nederlandse financiële sector beheert een enorme berg klantinformatie. Bart Leurs, chief information & technology officer van Rabobank, over de kansen en de verantwoordelijkheid die dat met zich meebrengt. Ethiek rondom data is een van de thema’s waarop Leurs wil excelleren. ‘We hebben in een manifest vastgelegd hoe we willen omgaan met data van klanten.’

lees artikel
Kitty Koelemeijer: 'Angst zorgt voor een rem op gewenst gedrag'

Kitty Koelemeijer: 'Angst zorgt voor een rem op gewenst gedrag'

Lange tijd lag de focus van het bedrijfsleven op het efficiënt maken van bedrijfsprocessen en het vergroten van winst. Onze tijd vraagt om een nieuw verhaal waarin verantwoord leiderschap centraal staat. Leen Paape gaat hierover in gesprek met Kitty Koelemeijer, hoogleraar marketing aan Nyenrode Business Universiteit en directeur Center for Marketing and Supply Chain Management.

lees artikel
De energietransitie vergt anders denken en anders werken

De energietransitie vergt anders denken en anders werken

De energietransitie zorgt voor ongekende veranderingen in de bedrijfsstructuur van alle betrokken spelers, concluderen drie bestuurders van Microsoft, Alliander en TenneT in een gesprek over leidinggeven in tijden van verandering. ‘De technologie is er, de toepassing vraagt om een andere attitude.’

lees artikel
Management Scope

Geïntereseerd in Management Scope?

Maak kennis met het magazine via een proefabonnement: 3 edities voor €18,- of 6 edities voor €36,-

Vraag een proefabonnement aan
facebook